ج) تفسير مجاهد: مقايسه آيات متعددى از سوره بقره در «تفسير مجاهد» با تفسير الواضح، نشان دهنده اين است كه تفسير مجاهد هم يكى از منابع و مآخذ دينورى در تأليف الواضح بوده است. اين موارد كه بيشتر شرح واژگان قرآن است، دقيقاً در الواضح هم آمده است مثلًا: (بقره/ ١٢٩) اتحاجوننا= اتخاصموننا. (بقره/ ١٤٣) وَسَطاً= عدولًا. (بقره/ ١٤٢) شطره= نحوه.[١]

البته اين موارد تشابه تنها منحصر به تفسير و تبيين واژگان نيست و در بيان سبب نزول آيات هم به چشم مى‌خورد. مثلًا درباره آيه ١٩٦ سوره بقره در تفسير مجاهد و الواضح آمده است: «نزلت فى كعب بن عجره ...» (مجاهد، ص ٢٢٦) در مقايسه اين دو تفسير، غير از شباهت در معنا، يكسانى بسيارى از الفاظ در بيان ماجرا را نيز نشان مى‌دهد. همچنين سبب نزولى كه در تفسير مجاهد براى آيه ٢١٧ سوره بقره ذكر شده است، مانند الواضح، اما مفصل‌تر است.[٢] (همان، ٢٣٢)

در تبيين مراد از كلماتى كه خداوند ابراهيم عليه السلام را بدان آزمود، در الواضح دو قول آمده است: «اى امره بعشر خصال خمس فى الراس و خمس فى الجسد»، اين قول در تفسير عبدالرزاق صنعانى از ابن‌عباس نقل شده است، البته با شمردن مصاديق اين ويژگى‌ها كه مرتبط با طهارت و پاكيزگى است. (الصنعانى، ج ١، ص ٥٧) قول دوم در تفسير الواضح چنين است: «و يقال ... بكل كلمة دعا ربه بها فى القرآن.» همين قول به تفصيل و با ذكر دعاهاى ابراهيم كه در قرآن آمده است، در تفسير مجاهد از قول عكرمه آورده شده است و در پايان روايت آمده كه ابن ابى نجيح مى‌گويد: اين تفسير را به مجاهد عرضه كردم و او انكار نكرد. (مجاهد، پيشين، ص ٢١٣)

د) تفسير طبرى: در مقايسه ٥٠ آيه نخست سوره بقره در تفسير طبرى با الواضح، مواردى يافت مى‌شود كه طبرى روايتى از ابن‌عباس نقل نكرده است؛ اما آنچه طبرى به عنوان ديدگاه خود گفته با الواضح هماهنگ و البته مفصل‌تر است. مثلًا در تفسير أَ تَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَ تَنْسَوْنَ أَنْفُسَكُمْ وَ أَنْتُمْ تَتْلُونَ الْكِتابَ أَ فَلا تَعْقِلُونَ‌ (بقره/ ٤٤) طبرى مى‌گويد: معناى نسيان در اين‌

[١] . براى موارد ديگر ر. ك: تفسير آيات: ١٩، ١٢٤، ١٧٨، ١٨٠، ١٨١، ١٨٧، ١٩٦، ١٩٨، ٢١٧ از سوره بقره و موارد متعدد ديگر در تفسير مجاهد والواضح.

[٢] .، همچنين ر. ك: سبب نزول آيه ٢٣٢ سوره بقره، ص ٢٣٧.