توحيد مفضّل - علامه مجلسى - الصفحة ٩٣ - مراتب چهارگانه هضم

نوع به زودى بر طرف مى‌شود. پس قوه مولّده در بدن قرار داده كه منى از آن به عمل آيد كه ماده وجود شخص ديگر شود.

[خادمان قوه غاذيه‌]

و قوه غاذيه چهار خدمتكار دارد. «جاذبه» و «ماسكه» و «هاضمه» و «دافعه».

اما جاذبه براى آن كه غذا را جذب كند و بكشد به سوى اعضاء. و ماسكه براى آن كه نگاه دارد تا هضم گردد و شبيه شود به عضو محتاج به غذا.

[مراتب چهارگانه هضم‌]

و مراتب هضم چهار است.

اول در معده كه غذا در آنجا مانند كشكاب مى‌شود و آن را «كيلوس» مى‌گويند و اول اين هضم در دهان مى‌شود در وقت «خوائيدن».

دوم در جگر زيرا كه كيلوس چون هضمش تمام شد در معده خالص و لطيف آن از رگى چند كه از معده به سوى جگر هست كه او را «ماساريقا» مى‌گويند داخل جگر مى‌شود و پهن مى‌شود در تمام جگر در عروق ريزه چند كه در تمام جگر دويده و هضم دوم در آنجا مى‌شود و مستحيل به اخلاط اربعه مى‌شود و آن را «كيموس»