زيارتگاههاى عراق (معرفى زيارتگاه هاى مشهور در كشور عراق) - فقیه بحرالعلوم، محمدمهدی - الصفحة ١٩١ - ٢٧٥ مرقد حسن بصرى و ابنسيرين
سيار در درياهاى ژرف قرار داده، پناه بىپناهان هستيد و به ريسمان شما چنگ مىزند تندرو. هر كه پيرو شما شود هدايت مىيابد و هر كه تخلف جويد هلاك مىشود. من اين نامه را موقعى نوشتم كه امت حيران و سرگردان در مساله قضا و قدرند. از شما تقاضا دارم آنچه خداوند به شما ارزانى داشته از علوم براى ما بگشاييد تا راهنماى اعتقاد ما شود.»[٦٧٠] حضرت در پاسخ، سخنان وى را متذكر شده و فرمودند: «اگر ما نزد تو و يارانت چنانكه نوشتهاى مىبوديم، به ما مقدم نمىشديد و ديگرى را بر ما مقدم نمىداشتيد». ايشان در ادامه آياتى را بيان مىدارند و حجت را بر وى تمام مىكنند.
در جريان ملاقات بصرى با امام زين العابدين (ع) نقل است كه روزى امام او را در منا در حال وعظ ديد. حضرت توقف كرد و از او چند سوال نمود كه حسن در پاسخ سرافكنده شد. حضرت به او فرمود: «پس چرا وعظ مردمان مىنمايى و تعهد حال خود نمىكنى؟».[٦٧١]
وى با امام باقر (ع) نيز ملاقاتى داشته است و حضرت وى را به جهت اشاعه برخى اعتقادات و تفسير غلط برخى از آيات سرزنش كرده و فرمود: «اى حسن اگر به تو بگويم، دعوى چيزى را كردى كه به جهت تو نبود و تو را اى جاهل بصره اصلا علم و حوصله دريافت فهم آن نيست، يقين آنچه در حق تو گفتم، مرا علم و اطلاع به حقيقت آن كما ينبغى و يليق از روى صدق و تحقيق است، زيرا كه همگى آن از تو بر من ظاهر و عيان گرديد».
از آنجا كه حسن بصرى امام التابعين و از بزرگان حديثى اهل سنت محسوب مىشود، آراء و عقايد او درباره افراد تحت عنوان سيره و سنت از اعتبار خاصى ميان عامه برخوردار بوده و در شكل دادن به افكار آنان نقش جدى دارد. بر اين اساس مردم نظر وى را درباره شخصيتهاى مؤثر جويا مىشدند. در باب ابوبكر از وى پرسيدهاند، ابوبكر افضل است يا على (ع)؟ وى كه پيش از آن در مدح على (ع) سخن رانده بود، گفت: «سبحان الله على (ع) سوابقى دارد كه ابوبكر نيز در آن شريك است؛ ولى على (ع) حوادثى
[٦٧٠] . بحارالانوار، ج ٢، ص ١٣٢؛ كنزالفوائد، ج ١، ص ٣٦٦.
[٦٧١] . الاحتجاج، ج ٣، ص ١٩١؛ اعلام الورى باعلام الهدى، ص ٢٦٠.