ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١٠٢ - اعراب
بيان آيه ١٦٩- ١٧٠
قرائت:
يمسكون: ابو بكر به سكون ميم و ديگران بفتح ميم و تشديد سين خواندهاند و هر دو بيك معنى است.
لغت:
خلف: قرنى كه بدنبال قرنى ديگر آيد و چيزى كه بجاى چيزى ديگر نصيب انسان شود. اين چيز ممكن است بد. و ممكن است خوب باشد. لبيد گويد:
|
ذهب الذين يعاش فى اكنافهم |
و بقيت فى خلف كجلد الاجرب |
|
يعنى: آنهايى كه در پناه آنها زندگى مىشد، رفتند و در ميان مردمى گرفتار شدم كه مزاحم هستند.
هر گاه اين كلمه بفتح لام استعمال شود، بيشتر معناى عوض و جانشين خوب مىدهد.
عرض: چيزى كه عارض شود.
درس: قرائت مكرر كتاب. درس منزل، يعنى خانهاى كه زياد در معرض باد و باران قرار گرفته و ويران شده است و اثرى از او باقى نمانده.
تمسك: امساك و چنگ زدن.
اعراب
ياخذون: حال از ضمير «ورثوا»( وَرِثُوا الْكِتابَ): صفت براى «خلف»( أَ لَمْ يُؤْخَذْ عَلَيْهِمْ ... إِلَّا الْحَقَ): جمله معترضه. وقف جز بر سر «ما فيه» جايز نيست.