در جستجوي عرفان اسلامي - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٣٠٠ - حقيقت كشف و مكاشفه
باشد كه ديگران ندارند، وگرنه از نظر مسايل مهم معنوى و تكامل انسانى، اين قبيل امور معمولا چندان نفع و اثرى براى انسان ندارند.
در هر صورت اين امور واقعيت دارد و تحقق چنين چيزهايى ممكن است و بالاتر از امكان، واقع هم شده است. راه تحصيل آن نيز باز است و استاد دارد و قابل تعليم و تعلم است. عدهاى نيز در اين راهها گام مىگذارند و با مراجعه به استاد و دريافت دستورات و تعاليم لازم و عمل به آنها چنين حالات و توانايىهايى هم برايشان پيدا مىشود. در اين ميان آنچه مهم است توجه به اين نكته است كه اين امور دليل بر اين نيست كه شخص نزد خداى متعال مقام و منزلتى دارد. همان گونه كه اشاره كرديم، ممكن است كسى به كلى منكر خدا و همه اديان و مخالف تمامى انبيا و اوليا باشد اما تمرينها و رياضتهايى انجام دهد و به چنين نتايجى نيز دست يابد. همانگونه كه احضار روح و ارتباط با جن و نظاير آن نيز به همين صورت است. كسانى هستند كه تسخير جن مىكنند و با فراهم كردن مقدمات و انجام كارهايى يك يا چند جن را به خدمت مىگيرند و از آنها براى دسترسى به اطلاعات كمك مىگيرند. جن بسيار سريع حركت مىكند و مىتواند سريعاً از جايى به جايى منتقل شود و اطلاعاتى را از جايى كسب كند و به سرعت در اختيار كسى قرار دهد كه با او ارتباط دارد.
البته ناگفته نگذاريم كه در اين امور، مدعيان دروغين نيز بسيار فراوانند و تعدادشان از كسانى كه در اين امور زحمتهايى كشيدهاند و واقعيتى در كارشان هست بسيار بيشتر است. همچنين گاهى براى رسيدن به اين امور و احضار روح و تسخير جن و امثال آن، كارهاى خلاف شرع انجام مىدهند. براى مثال، در مقابل توهين به مقدسات چيزهايى به دست مىآورند و شياطين مطالب و اطلاعاتى را در اختيار آنان قرار مىدهند. جنّيان نيز مانند انسانها مؤمن و كافر دارند و جنيان كافر گاهى براى اينكه خدمتى را براى كسى انجام دهند آن را منوط به انجام كارهاى خلاف شرع و برخى اهانتها توسط شخص مىكنند. نمونههاى متعددى از اين قبيل وجود دارد. براى مثال، گاهى كسانى براى آنكه