رفيق بد مبتلا شود، اين‌بار در اثر همين عامل تقليد و تمايل به هم‌رنگى با ديگران، به ورطه سقوط مى‌افتد و فاسد مى‌شود. به تعبير قرآن، بسيارى از جهنميان در روز قيامت مى‌گويند يكى از عواملى كه سبب شد ما به جهنم كشيده شويم اين بود كه با افراد ناباب و نااهل سروكار داشتيم: كُنّا نَخُوُضُ مَعَ الْخائِضين.

انسان نبايد فقط براى اين‌كه مى‌بيند دوستان، هم‌سن و سالان، همسايگان و يا بستگانش چيزى مى‌گويند و راهى را انتخاب كرده‌اند و يا كارى را انجام مى‌دهند، با آنها همراهى و هم‌نوايى كند. نبايد بدون تحقيق و دليل و منطق و بى‌آن‌كه از قصد و نيت افراد مطلع باشيم، از مرام و مسلك، انديشه و تفكر، و رفتار و كردار آنها تقليد كنيم. اين در واقع همان منطقى است كه مى‌گويد: خواهى نشوى رسوا هم‌رنگ جماعت شو! چنين رويكردى مى‌تواند به «خوض با خائضان» و در نهايت، سقوط در جهنم منجر شود.

اصولا نفسِ حضور در جمع افراد منحرف خطرناك است، گرچه انسان خود، مرام و مسلك آنها را تأييد نكند و با آنها عملا همراهى ننمايد. آيه‌اى كه از سوره نساء ذكر كرديم همين مطلب را متذكر گرديده و با لحنى بسيار شديد نسبت به آن هشدار داده است:

وَقَدْ نَزَّلَ عَلَيْكُمْ فِي الْكِتابِ أَنْ إِذا سَمِعْتُمْ آياتِ اللهِ يُكْفَرُ بِها وَيُسْتَهْزَأُ بِها فَلا تَقْعُدُوا مَعَهُمْ حَتّى يَخُوضُوا فِي حَدِيث غَيْرِهِ إِنَّكُمْ إِذاً مِثْلُهُمْ إِنَّ اللهَ جامِعُ الْمُنافِقِينَ وَالْكافِرِينَ فِي جَهَنَّمَ جَمِيعا؛[١] و همانا [خداوند]در كتاب [قرآن] بر شما نازل كرده كه: هرگاه شنيديد آيات خدا مورد انكار و ريشخند قرار مى گيرد، با آنان منشينيد تا به سخنى غير از آن درآيند، چرا كه در اين صورت شما هم مثل آنان خواهيد بود. خداوند منافقان و كافران را همگى در دوزخ گرد خواهد آورد.

مى‌فرمايد: اگر مشاهده كرديد كه گروهى دور هم جمع شده‌اند و نسبت به دين و مسائل دينى و آيات الهى مشغول شبهه‌افكنى هستند و نسبت به آنها تحقير و توهين روا مى‌دارند و آنها را به تمسخر گرفته‌اند، در جمع آنها شركت نكنيد. در اين مسأله تفاوتى نمى‌كند كه آن گروه چه كسانى باشند: دوستان، همسايگان، هم‌كلاسى‌ها، هم‌سن و سال‌ها، و يا اقوام و بستگان. مى‌فرمايد، مادام كه چنين سخنانى در جمع ايشان مطرح

[١] نساء (٤)، ١٤٠.