رستگاران - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٧٣ - تحليلى پيرامون فلسفه وجود غرايز در انسان
و اشتهاى به غذا خوردن در آدمى پيدا شود. اگر انسان ميل به غذا خوردن نداشته باشد و احساس گرسنگى و تشنگى نكند حياتش در مخاطره قرار مىگيرد. در اين صورت، بسيارى از مواقع، اشتغالات ديگر ممكن است باعث شود انسان غذا خوردن و آب نوشيدن را فراموش كند و زمانى به خود بيايد كه ديگر دير شده و بدن دچار آسيب جدى يا ضعف مفرط گرديده و قدرت و توان حركت از آدمى سلب شده است. حتى با همين خلقت موجود نيز گاهى در شرايط استثنايى ديده مىشود كه افرادى به سبب علاقههاى خاصى كه دارند، با وجود ميل به غذا و فعال بودن غريزه گرسنگى، غذا خوردن را فراموش مىكنند و، براى مثال، ساعتها بدون آنكه هيچ غذايى بخورند به تحقيق و پژوهش سرگرم مىشوند. اگر غريزه گرسنگى و ميل به غذا در آدمى نبود، فرضاً انسانهاى بزرگسال بر اساس تشخيص عقلى به سراغ غذا مىرفتند، اما كودكان كه چنين تشخيصى ندارند، بدون آنكه آب و غذايى بخورند، ساعتها به بازى و تفريح سرگرم مىشدند و حيات و رشدشان به مخاطره مىافتاد؛ به ويژه آنكه مىدانيم كودك و نوجوان به لحاظ آنكه در سنين رشد است، به تأمين انرژى هم نياز بيشترى دارد.
بنابراين، اصل غريزه گرسنگى در انسان و وجود غذا در خارج، از نعمتهاى مهم الهى به شمار مىرود؛ چراكه حيات و بقاى انسان درگرو آن است. از اين رو خداوند در قرآن كريم در موارد متعدد از خوردنىها نام مىبرد و به عنوان نعمتهاى قابل توجه الهى بر آنها تأكيد مىكند؛ از جمله در همين سوره «مؤمنون» مىفرمايد:
وَأَنْزَلْنا مِنَ السَّماءِ ماءً بِقَدَر فَأَسْكَنّاهُ فِي الأَْرْضِ وَإِنّا عَلى ذَهاب بِهِ لَقادِرُونَ * فَأَنْشَأْنا لَكُمْ بِهِ جَنّات مِنْ نَخِيل وَأَعْناب لَكُمْ فِيها فَواكِهُ كَثِيرَةٌ وَمِنْها تَأْكُلُونَ * وَشَجَرَةً تَخْرُجُ مِنْ طُورِ سَيْناءَ تَنْبُتُ بِالدُّهْنِ وَصِبْغ لِلآْكِلِينَ * وَإِنَّ لَكُمْ فِي الأَْنْعامِ لَعِبْرَةً نُسْقِيكُمْ وَإِنَّ لَكُمْ فِي الأَْنْعامِ لَعِبْرَةً نُسْقِيكُمْ مِمّا فِي بُطُونِها وَلَكُمْ فِيها مَنافِعُ كَثِيرَةٌ وَمِنْها تَأْكُلُونَ؛[١] و از آسمان، آبى به اندازه فرود آورديم و آن را در زمين جاى داديم، و ما براى از بين بردن آن مسلّماً تواناييم. پس براى شما به وسيله آن، باغ هايى از درختان خرما و انگور پديدار كرديم كه در آنها براى شما ميوه هاى
[١] مؤمنون (٢٣)، ١٨ - ٢١.