این مشکل ضروری است؛ در این بخش تلاش شده است به راه‌های برون‌رفت از این آسیب حدیثی از منظر علامه شوشتری اشاره شود؛ رویکرد محقق شوشتری بیشتر ناظر به کشف تصحیفات راه‌یافته در نام راویان و تبیین چرایی آن در منبع رجالی بوده و کمتر به سند روایات توجه کرده است؛ این‌رو راهکارهای کمتری برای حل این آسیب، پیشنهاد می‌کند؛ تتبع و بررسی کتاب قاموس الرجال نشان می‌دهد نویسنده، تنها یک راهکار پیشنهاد کرده است.

توجه به رابطه های روایی قوی و پرتکرار

فراوانی روایت راوی از مواردی است که در برون‌رفت تصحیف راه‌گشا است؛ برای نمونه، اگر از تعداد صد روایات یک راوی، فقط پنج مورد با عنوان متفاوت (اما مشابه) و بقیه با یک عنوان خاص گزارش شده باشد، می‌تواند در کشف تصحیف و شناخت عنوان صحیح راوی راه‌گشا باشد؛ علامه شوشتری در قاموس الرجال یکی از راه‌های برون‌رفت از تصحیف را فراوانی روایت راوی یا مروی‌عنه می‌داند و این را به‌عنوان راهکار برون‌رفت از تصحیف در موارد نادر می‌شمرد؛ البته این فرض درصورتی‌است‌که راوی مصحّف در سند، نام رجالی نداشته باشد و یا به لحاظ طبقه‌شناسی هم‌خوانی ممکن نباشد که در این صورت، پژوهشگر از رخداد تصحیف در آن مطلع می‌گردد.

نمونه نخست: محقق شوشتری در شرح‌حال «الحسن بن محبوب» با اشاره به وجود تصحیفات در رجال کشّی به این عبارت اشاره می‌کند:

قَالَ نَصْرُ بْنُ الصَّبَّاحِ‌، أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَى لَا یرْوِی عَنِ ابْنِ مَحْبُوبٍ، مِنْ أَجْلِ أَنَّ أَصْحَابَنَا یتَّهِمُونَ ابْنَ مَحْبُوبٍ فِی رِوَایتِهِ عَنْ أَبِی حَمْزَةَ، ثُمَّ تَابَ أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ فَرَجَعَ قَبْلَ مَا مَاتَ، وَ كَانَ یرْوِی عَمَّنْ‌ كَانَ‌ أَصْغَرَ سِنّاً مِنْهُ، وَ أَحْمَدُ لَمْ یرْزَقْ و...[٣٦٣]

ایشان براین‌گمان است که باتوجه‌به فراوانی روایات «حسن بن محبوب» از «ابو حمزة الثمالی» «ابن ابی حمزه» در نسخه قهپایی، مصحّف «ابی حمزه» است؛[٣٦٤] شاید، علت روایت نکردن «احمد بن محمد بن عیسی اشعری» از «حسن بن محبوب» ، به‌جهت ناهمسانی و بُعد طبقه در نقل روایت «ابن محبوب» از «ابو حمزه

[٣٦٣]. اختیارمعرفة الرجال، ص ٥١٢، ش ٩٨٩.

[٣٦٤]. ر.ک: قاموس الرجال، ج ٣، ص ٣٤٩، ش ٢٠١٣.