حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ٧٣ - «عُلوّ مضمون» در حدیث؛ کارکرد و شاخصهها
متون از امتیاز ویژه ای برخوردار گردند و مضامین عالی آن همراه با آرایه های ادبی سبب شرافت و فضیلت آن شود.
٣-٣- اسلوب دعا و مناجات
ائمه اطهار(عهم) وقتی با پروردگار خود مناجات می كنند، در اوج بندگی قرار می گیرند و با عباراتی دلنشین با خدای خود نجوا می كنند. در بین ادعیه ایشان، جملاتی هست كه با سبک و اسلوب بلندی ادا شده اند و معانی زیادی را در قالب الفاظی كوتاه جای داده اند كه حیرت همگان را برمی انگیزد؛ برای نمونه امیرالمومنین(ع) در دعای باران خود به پیشگاه خدا عرض می كند:
اللَّهُمَّ اسْقِنَا ذُلُلَ السَّحَابِ دُونَ صِعَابِهَا؛[١٨٢] خداوندا، ما را به ابرهاى رام سیراب كن، نه ابرهاى سركش.
سید رضی بعد از نقل این دعا از حضرت می گوید:
این سخنى است عجیب رسا، چه اینكه آن حضرت(ع) ابرهاى داراى رعد و برق و طوفان و صاعقه را به شترهاى سركشى كه بار را از پشت خود مىاندازند، و سواران خود را به زمین مىزنند، و ابرهاى خالى از این امور وحشت زا را به شترهاى رامى كه شیرشان را مىدوشند و آنها هم فرمان مىبرند، و بر آنها سوار مىشوند و آنها هم خوشرفتارى مىكنند تشبیه نموده اند. [١٨٣]
مناجات شعبانیه نمونه دیگری از مناجات امیرالمومنین(ع) است که دارای اسلوب والایی است و در قالب متفاوتی از بیان ایراد شده است. در قسمتی از این دعا آمده است:
إِلَهِی هَبْ لِی كَمَالَ الِانْقِطَاعِ إِلَیكَ وَ أَنِرْ أَبْصَارَ قُلُوبِنَا بِضِیاءِ نَظَرِهَا إِلَیكَ حَتَّى تَخِرَقَ أَبْصَارُ الْقُلُوبِ حُجُبَ النُّورِ فَتَصِلَ إِلَى مَعْدِنِ الْعَظَمَةِ وَ تَصِیرَ أَرْوَاحُنَا مُعَلَّقَةً بِعِزِّ قُدْسِك؛[١٨٤] خدایا کمال جدایى از مخلوقات را،براى رسین کامل به خودت به من ارزانى کن،و دیدگان دلهایمان را با پرتو نگاه به سوى خویش روشن کن،تا دیدگان دل، پردههاى نور را دریده و به سرچشمه عظمت دست یابد،و جانهایمان آویخته به شکوه قدست گردد.
[١٨٢]. نهج البلاغه، حكمت٤٧٢.
[١٨٣]. نهج البلاغه، ذیل حكمت٤٧٢.
[١٨٤]. اقبال الاعمال، ج٢ ص٦٨٧.