تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤١٧ - چندان برخوردارشان كردى كه ياد تو را فراموش كردند
مگر با آزادى قرار و تصميم گيرى، و هنگامى كه فرشتگان آشكار شوند، بدان معنى است كه مرحله امتحان تمام شده و مرحله پاداش فرا رسيده است، و در آن هنگام هيچ چيزى سودى به گناهكاران نمىرساند.
«يَوْمَ يَرَوْنَ الْمَلائِكَةَ لا بُشْرى يَوْمَئِذٍ لِلْمُجْرِمِينَ وَ يَقُولُونَ حِجْراً مَحْجُوراً- روزى كه فرشتگان را ببينند، در آن روز مجرمان را هيچ مژدهاى ندهند و به آنها گويند: مژده بر شما حرام است.» فرشتگانى كه اين گروه خواستار آمدنشان هستند، آفريدگانى با جبروتند، صداهاى بعضى از آنها همچون رعد و نگاههايشان همچون آذرخش است، هر يك از آنها مىتوانند زمين و هر كه را در آن است، در صورتى كه خدا بدو اجازه دهد، به يك دميدن به كلّى ويران و نابود كند.
گناهكاران، هنگامى كه شرط فرود آمدن فرشتگان را بر خود نهادند، دامنه حماقت خود را كشف خواهند كرد، و هنگامى كه آن فرشتگان را ببينند در مىيابند كه عنادشان چه اندازه آنها را در مهلكه جهل افكنده است، و گفتارشان آن روز چنين است «حجرا محجورا- پناهى حمايت شده» يعنى اى كاش ميان ما و آن فرشتگان هولناك ديوار و مانعى بود كه آنها را از چشم ما مىپوشانيد و از هول و هراس اين لحظه و موقع كه طاقت آن را نداريم، خلاص مىشديم. اين كلمه و تعبير نزد عرب درخواست تسليم و درخواست از دشمن بود كه تسليم شده را نزند و نكشد.
[٢٣] «وَ قَدِمْنا إِلى ما عَمِلُوا مِنْ عَمَلٍ فَجَعَلْناهُ هَباءً مَنْثُوراً- و به اعمالى كه كردهاند پردازيم و همه را چون ذرّات خاك بر باد دهيم.» پس تلاشى كه در دنيا، براى به دست آوردن مال و مقام كردند، از دستشان بيرون خواهد رفت، و جز حسرت و پشيمانى نمىيابند. زيرا در افقى بسته و محدود زندگى مىكردند و حساب آخرت را نكرده بودند. و شايد در اين اشاره ايست به اين كه كارهاى شايسته/ ٤١٧ بدون فرمانبردارى از پيامبر و رهبرى شرعى سودى ندارد.
[٢٤] امّا آنچه را مؤمنان به رسالت الهى كه پيامبر او را قبول دارند، تقديم مىكنند، خداى عزّ و جلّ براى ايشان حفظ خواهد كرد، و به صورت پاداش بزرگ و