تاريخ سياسى صدر اسلام - سليم بن قيس الهلالي - الصفحة ٤٧ - كتاب سليم بن قيس
اجماع سلف را اصول احكام شريعت مىداند، برخى از شيعيان اين اصول را به رسميت نمىشناسند و مدعىاند كه صحابه برخى از آيات را تغيير داده و قرآن را تحريف كردهاند، آنان نماز جمعه خلافت را به رسميت نمىشناسند و در غيبت امام آن را تحريم كردهاند، آنان مراسم و شعائر رسمى اسلام خلافت را به رسميت نمىشناسند و ...» [١] بغدادى در اين بيانيه همچنان بر تكفير شيعه اصرار دارد و جان و مالشان را مباح مىداند.
در چنين شرايطى است كه جناحى از جريان اعتدال مىكوشد تا بهانه تكفير را از سنّيان بگيرد و مىدانيم كه كتاب سليم كه به دوره غيبت راه يافته تمام اصول، شعائر و مواضع دوره حضور را در خود دارد و بايد اصالت آن تكذيب شود. احمد بن حسين غضايرى كه نماينده و ادامه اين جناح است با استناد به اقوال اسلاف و معاصرانش، كتاب سليم را جعلى و ساختگى اعلام مىكند و اين چنين است كه خرسندى خلافت و مذهب سنّت و جماعت تا اندازهاى فراهم مىشود. بنا بر اين دستاويزهاى ابن غضايرى [٢] در ردّ كتاب سليم بهانهاى بيش نيست چرا كه انگيزه اساسى تكذيب كتاب و شخص سليم دقيقا سياسى است و ريشه در تعديل تشيع دارد.
اين افراط در تعديل، پيش و پس از زمان خود مورد قبول سران و رهبران اماميّه واقع نشد و مشايخ بزرگ تشيّع به احاديث سليم استناد مىكردند و برخى از آنان در انتقال كتاب سليم به نسلهاى بعد كوشيدند. طوسى و نجاشى و پيش از آن دو حتى فردى بسيار محتاط مانند كشّى از كتاب سليم نسخه بردارى كردند. اقدام شگفت انگيز طوسى و نجاشى كه خود از رهبران خط اعتدال بودند راه را براى حضور كتاب سليم در منابع رسمى اماميّه باز كرد، و ديدگاه ابن غضايرى در تاريخ، منفرد و بايكوت ماند. در سده هفتم هجرى ابن طاوس بر كتاب الضعفاء دست يافت و آن را در كتاب حل الاشكال خود درج نمود و ديدگاه ابن غضايرى در مورد سليم و كتاب او را به نقد كشيد. علامه حلّى و ابن داود
[١]ن. ك: بغدادى/ الفرق ٣٢٧، ٣٤٥، ٣٤٦.
[٢]ن. ك: الضعفاء. پيشين. و نيز شرح و بررسى و نقد آنها در: انصارى/ مقدمه سليم ١٦٤- ٢٠٠.