قاموس قرآن - قرشی، سید علی اکبر - الصفحة ٤٨
باشد يعنى براى مقابله با دشمنان آنچه بتوانيد از نيرو و ذخيره اسبان جنگى، آماده كنيد. (يا اسبان ذخيره شده آماده كنيد).
ربع: (بر وزن عنق) يك چهارم ٤/ ١ «وَ لَهُنَ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْتُمْ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَكُمْ وَلَدٌ ...» نساء: ١٢. يعنى براى زنانست چهار يك ما ترك شما اگر شما را فرزند نباشد. اربع: چهار. نحو «فَاسْتَشْهِدُوا عَلَيْهِنَ أَرْبَعَةً مِنْكُمْ» نساء:
١٥. بر آنها چهار نفر از خودتان گواه گيريد.
رُبَاعَ: چهار چهار بقول نحويها از اربعة اربعة معدول است. «فَانْكِحُوا ما طابَ لَكُمْ مِنَ النِّساءِ مَثْنى وَ ثُلاثَ وَ رُباعَ ...» نساء: ٣. تفسير آيه در «ثلاث» گذشت. «جاعِلِ الْمَلائِكَةِ رُسُلًا أُولِي أَجْنِحَةٍ مَثْنى وَ ثُلاثَ وَ رُباعَ ...» فاطر: ١. بحث مفصل درباره اين آيه در «جنح» گذشت.
ربو: زيادت. طبرسى ذيل آيه ٢٧٥ بقره فرموده اصل ربا بمعنى زيادت است گويند «رَبَا يَرْبُو» يعنى زياد شد در اقرب الموارد آمده «رَبَا الْمَالُ يَرْبُو رَبْواً وَ رِبَاءً: زَادَ وَ نَمَا» يعنى مال زياد شد و نمو كرد. راغب زيادت و بالا آمدن گفته است. «يَمْحَقُ اللَّهُ الرِّبا وَ يُرْبِي الصَّدَقاتِ» بقره: ٢٧٦.
خدا ربا را پايمال و صدقات را زيادت ميدهد و ميروياند.
«فَإِذا أَنْزَلْنا عَلَيْهَا الْماءَ اهْتَزَّتْ وَ رَبَتْ وَ أَنْبَتَتْ مِنْ كُلِّ زَوْجٍ بَهِيجٍ» حج: ٥. در اين آيه مراد از «رَبَتْ» بالا آمدن و انتفاخ زمين است كه در اثر آمدن باران باهتزاز آمده و مانند آمدن خمير بالا ميايد و هر گياه بهجت انگيز را مىروياند در اينجا لازم است چند آيه را بررسى كنيم:
(رَبْوه) ١- «وَ جَعَلْنَا ابْنَ مَرْيَمَ وَ أُمَّهُ آيَةً وَ آوَيْناهُما إِلى رَبْوَةٍ ذاتِ قَرارٍ وَ مَعِينٍ» مؤمنون: ٥٠.
ربوه بمعنى تپه و بلندى است در مجمع البيان و اقرب آمده: رُبْوه (بضم و فتح و كسر اوّل) و رَابِيَه بمعنى زمين بلند است. نحو «كَمَثَلِ جَنَّةٍ بِرَبْوَةٍ» بقره: ٢٦٥. يعنى مانند