قاموس قرآن - قرشی، سید علی اکبر - الصفحة ٢٣٣
«وَ الْبَيْتِ الْمَعْمُورِ. وَ السَّقْفِ الْمَرْفُوعِ. وَ الْبَحْرِ الْمَسْجُورِ. إِنَّ عَذابَ رَبِّكَ لَواقِعٌ» طور: ٤- ٧. ظاهرا مراد از بيت المعمور كعبه است به «عمر» رجوع شود. مراد از سقف مرفوع بقرينه «وَ جَعَلْنَا السَّماءَ سَقْفاً مَحْفُوظاً ...» انبياء: ٣٢. آسمان است و از على عليه السّلام نيز نقل شده و بحر مسجور درياى گداخته و يا درياى مملو است.
بگمان بيشتر مراد از بحر مسجور درياى مركز زمين است و مفرد بودن آن مؤيّد اين معنى است، چنانكه ميدانيم مركز زمين درياى مذاب سهمگينى است كه از كثرت فشار مانند خمير و لاستيك ميباشد و چون كمى بالا آمد از فشار آن كاسته شده و بصورت مواد مذاب آتشفشانى ميكند.
در «رتق» نيز اين سخن گفته شد و چون آيات راجع بقيامت است و از آيات «وَ أَخْرَجَتِ الْأَرْضُ أَثْقالَها» زلزله: ٢.
«وَ إِذَا الْأَرْضُ مُدَّتْ. وَ أَلْقَتْ ما فِيها وَ تَخَلَّتْ» انشقاق: ٣ و ٤ ميتوان بدست آورد كه در ابتداى قيامت مقدارى از آن مواد بيرون خواهد ريخت.
«وَ إِذَا الْبِحارُ سُجِّرَتْ» تكوير:
٦. و چون درياها افروخته و گداخته شوند بعيد است آنرا پر شدن معنى كنيم زيرا در آينده آبى غير از آب درياها نخواهيم داشت كه روى آنها ريخته و پر شوند. آيه درباره مقدمات قيامت است باحتمال نزديك بيقين گداخته شدن درياها در اثر بزرگ شدن حجم خورشيد و يا بيرون ريختن مواد مذاب زمين و يا تخليه نيروها است كه از بهم خوردن نظم فعلى بوجود خواهد آمد. اين مطلب را در رساله معاد از نظر قرآن و علم مشروحا گفتهايم. همينطور است «وَ إِذَا الْبِحارُ فُجِّرَتْ» انفطار: ٣. كه شكافتن درياها در اثر كثرت حرارت خواهد بود قرآن فرموده: «يَوْمَ تَكُونُ السَّماءُ كَالْمُهْلِ» معارج: ٨. آسمان چون آهن گداخته و يا چون ته مانده روغن جوشان شود در اينصورت قهرا دريا ها افروخته و تبخير خواهند شد.
سجل: «يَوْمَ نَطْوِي السَّماءَ كَطَيِ