اعضایش کرخ باشد و راحت باشد و یا بهتر است حساس باشد و این درد را درک کند ؟ این دردی است که در عین حال ، لذیذ هم هست ، چون دردی که‌ برای دیگران باشد ، همیشه لذیذ است . این مطلب چه رازی دارد ؟ خدا خودش می‌داند . همچنانکه درد دیگران داشتن لذیذ است ، درد هجران حق هم‌ لذیذ است .
بوعلی در اشارات درباره این مسئله که گاهی یک چیز درد هست ، ولی در عین اینکه درد است لذیذ است ، مثال می‌آورد [١] . می‌گوید این نوع درد نظیر خارش بدن است که بدن خارش می‌کند و سوزش دارد و انسان وقتی خارش‌ می‌دهد ، [ محل خارش ] درد می‌کند و در عین اینکه درد می‌کند ، خوشش می‌آید . این درد ، درد تلخی نیست .
این درد ، دردی است که جان را می‌سوزاند ، اشک را جاری می‌کند اما غم‌ محبوب است ، غم مطلوب است . انسان از یک سلسله غمها همیشه فرار می‌کند ، ولی چطور می‌شود که اگر به ما بگویند مجلس ذکر مصیبت امام حسین‌ ( ع ) برقرار است و مجلس خیلی باحالی است ، می‌خواهیم به آنجا برویم ؟ انسان تا دلش نسوزد و درد نگیرد ، اشک نمی‌ریزد ولی در عین حال انسان‌ دلش می‌خواهد به این مجلس باحال برود ، این درد را احساس کند و این‌ اشک را بریزد ، وقتی این قطرات اشک می‌ریزد ، انسان صفائی را احساس‌ می‌کند که آن درد ، دیگر در مقابل این ، چیزی نیست ، این است درد انسانیت .
خوشا به حال آن تن‌ها و بدنهائی که روحهاشان فقط درد تن

[١] خود بوعلی می‌گوید که این مثال ، مثال دوری است .