به نظر می‌رسد ، اما آنهایی که دقیقتر در این مسئله فکر کرده‌اند ، آن را حل کرده‌اند ، گفته‌اند : مسئله این است که انسان آنچنان موجودی است که‌ نمی‌تواند عاشق محدود باشد ، نمی‌تواند عاشق فانی باشد ، نمی‌تواند عاشق‌ شیئی باشد که به زمان و مکان محدود است ، انسان عاشق کمال مطلق است و عاشق هیچ چیز دیگری نیست ، یعنی عاشق ذات حق است ، عاشق خداست . همان‌ کسی که منکر خداست ، عاشق خداست ، حتی منکرین خدا که به خدا فحش‌ می‌دهند ، نمی‌دانند که در عمق فطرت خود ، عاشق کمال مطلقند ولی راه را گم‌ کرده‌اند ، معشوق را گم کرده‌اند .
محی‌الدین عربی می‌گوید : ما احب احد غیر خالقه هیچ انسانی غیر از خدای‌ خودش را دوست نداشته است و هنوز در دنیا یک نفر پیدا نشده که غیر خدا را دوست داشته باشد . ولکنه تعالی احتجب تحت اسم زینب وسعاد وهند و غیر ذلک لکن خدای متعال در زیر این نامها پنهان شده است [١] . [ مثلا ] مجنون خیال می‌کند که عاشق لیلی است ، او از عمق فطرت و وجدان خودش‌ بی‌خبر است . لهذا محی‌ا لدین می‌گوید : پیغمبران نیامده‌اند که عشق خدا و عبادت خدا را به بندگان یاد دهند [ چون ] این ، فطری هر انسانی است‌ بلکه آمده‌اند که راههای کج و راست را نشان دهند ، آمده‌اند بگویند ای‌ انسان ! تو عاشق کمال مطلقی ، خیال می‌کنی که پول برای تو کمال مطلق است‌ ، خیال می‌کنی که جاه برای تو کمال مطلق است ، خیال می‌کنی که زن برای تو کمال مطلق است ، تو چیزی غیر از کمال

[١] او از این قبیل حرفها زده و به همین دلیل عده‌ای او را تکفیر کرده‌اند .