انسان کامل - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٤٤

خلوت ، بیشتر در ذکر خدا فرو رود توجهش به خدا بیشتر می‌شود و آن وقت‌ است که نفس خودش را بهتر می‌شناسد .
بعضی از افرادی که انسانهای بسیار بزرگی بوده‌اند ، از همین راهها به‌ خودآگاهی ع رفانی رسیده اند . در حدود پنجاه سال پیش مرد بزرگی زندگی‌ می‌کرده است که از مجتهدین بزرگ و از تحصیل کرده‌های نجف و شاگرد مرحوم‌ حسینقلی همدانی ، عارف بسیار بسیار بزرگ متشرع نیم قرن پیش بوده است‌ . این مرد مرحوم میرزا جواد آقای ملکی تبریزی است که در قم مقیم بوده و در حدود پنجاه سال پیش از دنیا رفته است و کتابهائی از ایشان در دست‌ است . ایشان وقتی مسأله " خودآگاهی " خودش را با مقدماتی شرح می‌دهد ، به آن مرحله خودآگاهی عرفانی که نفس خود را درک می‌کند و می‌شناسد می‌رسد ، می‌گوید من کسی را می‌شناسم [١] که اولین‌بار در عالم رؤیا این خودآگاهی‌ برایش پیدا شد و در بیداری برای او ادامه پیدا کرد . بعد با یک وضعی در کتاب خودش این مطلب را شرح می‌دهد . این " آگاهی به خود " به معنی‌ واقعی فرع بر " خداآگاهی " است و جز از راه عبادت واقعی پیدا نمی‌شود ، یک روانشناسی اگر هزار سال هم روانشناسی کند ، به خود آگاهی واقعی‌ نمی‌رسد .
علی ( ع ) جمله‌ای دارد که خیلی عجیب است . می‌فرماید : « عجبت لمن‌ ینشد ضالته و قد اضل نفسه فلا یطلبها » [٢] تعجب می‌کنم از انسانی‌