برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٣٦ - نفوذ آيات قرآن در دلهاى مسلمانان

يافتن يك سنت الهى نبود.

از سوى ديگر فرار از ميدان جنگ نمى‌تواند از فرا رسيدن اجل جلوگيرى كند همان‌طور كه شركت در ميدان جهاد نيز اجل انسان را جلو نمى‌اندازد.

در پايان آيه مى‌فرمايد: سعى و كوشش انسان هيچ گاه ضايع نمى‌شود «اگر هدف كسى تنها نتيجه‌هاى مادى و دنيوى باشد (و همانند بعضى از رزمندگان احد تنها به خاطر غنيمت تلاش كند) بالاخره بهره‌اى از آن به دست مى‌آورد اما اگر هدف عاليتر بود، و كوششها در مسير حيات جاويدان و فضايل انسانى به كار افتاد، باز به هدف خود خواهد رسيد» (وَ مَنْ يُرِدْ ثَوابَ الدُّنْيا نُؤْتِهِ مِنْها وَ مَنْ يُرِدْ ثَوابَ الْآخِرَةِ نُؤْتِهِ مِنْها).

بنابراين، حالا كه رسيدن به دنيا يا آخرت هر دو نيازمند به كوشش است، پس چرا انسان سرمايه‌هاى وجودى خود را در مسير دوم كه يك مسير عالى و پايدار است به كار نيندازد؟

سپس بار ديگر تأكيد مى‌كند كه «پاداش شاكران را به زودى خواهيم داد» (وَ سَنَجْزِي الشَّاكِرِينَ).

(آيه ١٤٦)- مجاهدان پيشين! به دنبال حوادث احد با يادآورى شجاعت و ايمان و استقامت مجاهدان و ياران پيامبران گذشته مسلمانان را به شجاعت و فداكارى و پايدارى تشويق مى‌كند و در ضمن آن دسته‌اى را كه از ميدان احد فرار كردند سرزنش مى‌نمايد و مى‌گويد: «پيامبران بسيارى بودند كه خدا پرستان مبارزى در صف ياران آنها قرار داشتند، آنها هيچ گاه در برابر آنچه (از تلفات سنگين و جراحات سخت) در راه خدا به آنان مى‌رسيد سست نشدند و ناتوان نگرديدند و تن به تسليم ندادند» (وَ كَأَيِّنْ مِنْ نَبِيٍّ قاتَلَ مَعَهُ رِبِّيُّونَ كَثِيرٌ فَما وَهَنُوا لِما أَصابَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَ ما ضَعُفُوا وَ مَا اسْتَكانُوا).

«بديهى است خداوند هم، چنين افرادى را دوست دارد كه دست از مقاومت برنمى‌دارند» (وَ اللَّهُ يُحِبُّ الصَّابِرِينَ).

(آيه ١٤٧)- آنها به هنگامى كه احيانا بر اثر اشتباهات يا سستى‌ها، يا