فَلا وَ رَبِّكَ لاَ يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيما شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجا مِمَّا قَضَيْتَ و يُسَلِّمُوا تَسْلِيما» . [٢]

الحديث :

١٦٩٣٨.صحيح مسلم : إنّ رجُلاً مِن الأنصارِ خاصَمَ الزُّبيرَ عندَ رسولِ اللّه ِ صلى الله عليه و آله في شِراجِ الحَرّةِ التي يَسقُونَ بها النَّخلَ ، فقالَ الأنصاريُّ : سَرِّحِ الماءَ يَمُرَّ ! فأبى علَيهِم ، فاختَصَمُوا عِند رسولِ اللّه ِ صلى الله عليه و آله . فقالَ رسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله للزُّبيرِ : اسْقِ يا زُبيرُ ثُمّ أرسِلِ الماءَ إلى جارِكَ ، فَغَضِبَ الأنصاريُّ ، فقالَ : يا رسولَ اللّه ِ ، أن كانَ ابنَ عَمَّتِكَ ! فَتَلَوَّنَ وَجهُ نَبيِّ اللّه ِ صلى الله عليه و آله ثُمّ قالَ : يا زُبيرُ اسْقِ ، ثُمّ احبِسِ الماءَ حتّى يَرجِعَ إلَى الجُدُرِ . فقالَ الزُّبيرُ : و اللّه ِ ، إنّي لأحسَبُ هذهِ الآيةَ نَزَلَت في ذلكَ : «فَلا وَ ربِّكَ لا يُؤمِنونَ ...» . [٣]

١٦٩٣٧.بحار الأنوار : معصوم عليه السلام فرمود : بهترين مردم، داورى كنندگانِ به حق هستند.

٣٣٠٤

تن دادن به داورى اسلام

قرآن:

«ولى چنين نيست، به پروردگارت قسم كه ايمان نمى آورند مگر آن كه تو را در مورد آنچه ميان آنان مايه اختلاف است داور گردانند؛ سپس از حكمى كه كرده اى در دلهايشان احساس ناراحتى (ترديد) نكنند و كاملاً سر تسليم فرود آورند».

حديث :

١٦٩٣٨.صحيح مسلم: مردى از انصار با زبير بر سر جوى آب حرّه كه نخلها را از آن آب مى دادند اختلاف پيدا كرد. او به زبير گفت: جلوى آب را رها كن برود اما زبير امتناع كرد. داورى را به نزد رسول خدا صلى الله عليه و آله بردند. رسول خدا صلى الله عليه و آله به زبير فرمود: اى زبير! نخلهايت را آب بده و آن گاه آب را به طرف [زمين ]همسايه ات رها كن. مرد انصارى عصبانى شد و گفت: اى رسول خدا! چون پسر عمّه ات بود [اين گونه داورى كردى]؟ رنگ رخسار پيامبر خدا صلى الله عليه و آله [از خشم ]تغيير كرد. آن گاه فرمود: اى زبير! نخلهايت را آب بده و سپس جلو آب را ببند تا به طرف ديوارها برگردد. زبير گفت: به خدا سوگند كه انگار اين آيه در اين باره نازل شد: «ولى چنين نيست، به پروردگارت قسم كه ايمان نمى آورند...».

[١] بحار الأنوار : ١٠٤/٢٦٦/٢٠.[٢] النساء : ٦٥.[٣] صحيح مسلم : ٤/١٨٢٩/١٢٩ .