دانشنامه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١٥٧

مناسبى براى پذيرش تبليغات سازنده دارند . در احاديث اسلامى ، از اين گروه ، به انسان هاى «عاقل» و «فراگيرنده در مسير نجات (متعلّمٌ على سبيل النَّجاة)» تعبير شده است . اين گروه ، مخاطب اصلى تبليغات اسلام و همه انبياى الهى هستند و كلمه «المتّقين» در آيه دوم سوره بقره : «ذَلِكَ الْكِتَابُ لَا رَيْبَ فِيهِ هُدًى لِّلْمُتَّقِينَ ؛ اين است كتابى كه در [حقّانيت] آن ، هيچ ترديدى نيست [و] مايه هدايت تقواپيشگان است» ، به همين گروه اشاره دارد . جوان ، به دليل اين كه در آغاز راه زندگى است و فطرت انسانى او آلوده نشده است ، بيشترين تأثيرپذيرى را از تبليغات سازنده دارد و به همين دليل ، جوانان در صف مقدّم مخاطبان انبياى الهى قرار دارند و در احاديث اسلامى ، توصيه شده كه مبلّغان ، توجّه ويژه اى به نسل جوان داشته باشند . [١] دسته دوم، كسانى هستند كه فطرت انسانى خود را با كارهاى ناشايست ، آلوده كرده اند و از تقواى عقلى برخوردار نيستند ؛ امّا آلودگى آنها به مرحله خطرناك و غير قابل علاج نرسيده است . از نظر انبياى الهى ، اين دسته از مخاطبان ، به بيمارى موانع شناخت، مبتلا هستند؛ ولى بيمارى آنان قابل درمان است . از اين رو ، انبيا بنا بر مسئوليت تبليغى اى كه از جانب خداوند دارند ، همچون طبيبى حاذق و مهربان ، خود به سراغ بيمارى مى روند و با برنامه ريزى هاى مناسب ، گاه با نرمش و گاه با تندى ، موانع آگاهى را از ذهن و دل بيمار ، پاك مى كنند و او را از دسته دوم مخاطبانِ خود ، خارج مى كنند و در دسته اوّل قرار مى دهند . امام على عليه السلام ، اين هنر بزرگ تبليغاتى پيامبر خدا صلى الله عليه و آله را