اوست. «١» راه‌هاى اثبات فطرى بودن منشأ دين‌ براى شناسايى فطرى بودن دين خواهى انسان راه‌هاى زيادى وجود دارد كه در اين جا به برخى از مهم‌ترين آن به اختصار اشاره مى‌شود.
١- بررسى‌هاى تاريخى‌ بررسى‌هاى تاريخى نشان مى‌دهد كه دين همزاد انسان بوده و بشر از آغاز زندگى‌اش بر روى زمين به اقتضاى فطرت و به جهت تأمين نياز روحى و نيز ارضاى حس مذهبى پيوسته به دين و ديندارى (با نماد گوناگون آن) گرايش داشته، و يك يا چند پديده و موجود طبيعى يا ماورايى را (صرف نظر از درستى يا نادرستى عقيده و عمل بر پايه آن) مورد تقديس و پرستش قرار مى‌داده است.
مورّخان و پژوهشگران، نخستين انسان متدين روى زمين (اگر نگوييم نخستين انسان روى زمين) را نوعى انسان به نام «نئاندرتال» مى‌دانند كه ما بين حدود صد تا بيست و پنج هزار سال پيش مى‌زيسته است. بعضى آثار و اشيايى كه از قبور اين آدميان به دست آمده، حاكى از نوع اعتقادات آنهاست.
چون از اين مرحله آغازين تاريخ بگذريم، و به عالى‌ترين سطح فرهنگ عصر حجر، يعنى به دوره حدود بيست و پنج هزار سال پيش كه برسيم، به انسان‌هاى متكامل‌تر با نژاد برتر به نام «كرومانيون» بر مى‌خوريم كه آنها نيز با آثار و علائمى كه در دل صخره‌ها و بر ديواره‌هاى سنگى و غارها از راه نقاشى و حكاكى از خود به جاى گذاشته‌اند نشان داده‌اند كه از نوعى ديندارى، تقديس و پرستش برخوردار بوده‌اند. «٢» نويسنده كتاب تاريخ تمدن، «هنرى لوكاس»، در اين زمينه مى‌نويسد: