«... فَانَّ الْعامِلَ بِغَيْرِ عِلْمٍ كَالسَّائِرِ عَلى‌ غَيْرِ طَريقٍ فَلا يَزيدُهُ بُعْدُهُ عَنِ الطَّريقِ الْواضِحِ الَّا بُعْدًا مِنْ حاجَتِهِ» «١» عمل كننده بدون آگاهى، چون رونده در بى راهه است كه دورى او از جاده اصلى جز بر دورى از مقصدش نمى‌افزايد.
همين بى بصيرتى و جمود و جهالت، سبب نافرمانى بسيارى از سپاهيان آن حضرت در جنگ صفين شد و حكميت را بر آن امام بر حق تحميل كردند و موجبات دوام سلطه شيطانى معاويه را فراهم آوردند.
٤- رفاه‌طلبى‌ گاه رفاه‌طلبى بسترى مناسب را براى بروز عصيان و تمرد فراهم مى‌سازد و فرماندهان دلسوز و دلاور را از رسيدن به مقاصد عالى باز مى‌دارد. مصداق اين حقيقت را در مردم زمان اميرمؤمنان عليه السلام مى‌توان ديد. آن نابخردان با داشتن امام و رهبرى چون على عليه السلام از جهاد در راه خدا سرباز زدند و او را يارى نكردند تا غدّه سرطانى حكومت اموى را از پيكر مملكت اسلامى برون آورد و سرانجام، معاويه بر همه قلمرو اسلامى چيره گشت. امام به گوشه‌اى از بهانه‌تراشى و رفاه‌طلبى‌هاى آنان اشاره كرده، مى‌فرمايد:
وقتى در روزهاى تابستان، به شما فرمان بسيج مى‌دهم، مى‌گوييد: اينك هوا در اوج گرماست، بگذار تا كاستى گيرد و چون در زمستان شما را به جهاد با دشمن مى‌خوانم، مى‌گوييد: هوا سخت سرد است، بگذار تا سرما فروكش كند. شما كه اين قدر بهانه براى گرما و سرما مى‌آوريد، به خدا سوگند از ترس شمشيرها بيشتر مى‌گريزيد! «٢» قرآن مجيد به متمرّدان تن پرور و بهانه جو وعده دوزخ داده و فرموده است:
«... قالُوا لا تَنْفِرُوا فِى الْحَرِّ قُلْ نارُ جَهَنَّمَ اشَدُّ حَرًّا لَوْ كانُوا يَفْقَهُونَ» «٣» گفتند: «در گرما به سوى جبهه كوچ نكنيد!» بگو: «آتش دوزخ سوزنده‌تر است.» اگربفهمند!