اخلاق نظامى - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ٨٨
الى شِرارِ خَلقِكَ» «١» خدايا! مرا به بندگان بد خويش، محتاج نكن!.
بنابراين، بر همه افراد جامعه، فرض است كه به اين نياز اجتماعى پاسخ مثبت دهند؛ همان گونه كه خود به تعاون ديگران نيازمندند. اميرمؤمنان عليه السلام مىفرمايد:
«كَما تُعينُ تُعانُ» «٢» چنان كه ديگران را يارى مىكنى، تو را يارى كنند.
همچنين مىفرمايد:
«مَنْ لَمْ يُنْجِدْ لَمْ يُنْجَدْ» «٣» هر كس ديگران را يارى نكند، كس يارىاش نكند.
انواع تعاون تعاون نسبت به كار و نيز افرادى كه انسان به آنها كمك مىكند، به دو نوع سازنده ومخرّب تقسيم مىشود:
الف- تعاون سازنده تعاون سازنده، آن تعاونى است كه در كارهاى نيك باشد. قرآن مجيد همه كارهاى نيكو را در دو كلمه «برّ» و «تقوا» گرد آورده و به پيروان خويش سفارش كرده كه تنها در اين دو همديگر را يارى كنند:
«تَعاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَ التَّقْوى ...» «٤» يكديگر را در برّ و تقوا يارى كنيد.