آرى، اين است مقام اهل بيت (ع). خوشا به سعادت كسانى كه آگاهانه به اهل بيت (ع) تمسّك بجويند و آنان را رهبر و الگوى دين و دنيايشان برگزينند و تداوم خطّ رسالت را با امامت آنان ببينند. مؤمن واقعى بر اين باور است كه حقّ اهل بيت (ع) سنگين و رعايت آن وظيفه همگانى است؛ چنان كه رسول خدا (ص) در تفسير آيه‌شريفه‌ «قُلْلا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى‌؛ ٥٨ فرمودند: «ان تخفظونى فى اهل بيتى و تودّوهم بى؛ ٥٩ حقّ مرا در باره‌اهل بيتم حفظ كنيد و آنان را به خاطر من دوست بداريد».

پيامبر (ص) اهل بيت خود را در ميان امّت به وديعت نهاد و چنين توصيه كرد: «وديعه‌هاى من (حقّ اهل بيتم) را تا روز قيامت رعايت كنيد». ٦٠

در اين مسير، اصل بر محبّت قلبى و زبانى و مبارزه با دشمنان است. پيروان واقعى اهل بيت (ع) با اين ويژگى‌ها، هم درجه‌اهل بيت (ع) در بهشت خواهند بود: «كسى كه ما را قلباً دوست داشته باشد و زبانش با ما باشد و با دشمنان ما مبارزه كند، در بهشت با ما هم درجه خواهد بود. كسى كه با زبان، ما را يارى كند و محبّت قلبى داشته باشد؛ امّا در عمل ما را يارى نكند، در بهشت با ما خواهد بود؛ امّا با درجه‌پايين‌تر.» ٦١

آن حضرت مردم را از عداوت با اهل بيت (ع) برحذر داشته و دشمنان اهل بيت (ع) را از رحمت پروردگار محروم دانسته است: «الا و من بغض آل محمّد جاء يوم القيامه و بين عينيه مكتوب آيس من رحمة الله؛ ٦٢ كسى كه با اهل بيت دشمنى كند، در روز قيامت محشور مى‌شود؛ در حالى كه بين دو چشم (پيشانى) او نوشته شده: مأيوس از رحمت خدا» دشمنان اهل بيت (ع) در روز قيامت يهودى محشور مى‌شوند: «ابغضنا اهل البيت بَعَثَه الله يهوديّاً.» ٦٣

٣. حقّ اطاعت‌

حقّ اطاعت از اهل بيت (ع)، همانند حقّ معرفت و مودّت آنان خاستگاه الهى دارد؛ زيرا در جهان‌بينى توحيدى همه‌اطاعت‌ها بايد به اطاعت پروردگار منتهى شود و هر گونه پيروى بايد به فرمان او صورت بگيرد؛ زيرا حاكم و مالك جهان هستى فقط اوست.

قرآن كريم اطاعت اهل بيت (ع) را در طول پيروى از خدا و پيامبر (ص) بر شمرده است: «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَطِيعُواْ اللهَ وَأَطِيعُواْ الرَّسُولَ وَأُوْلِى الأَمْرِ مِنكُمْ؛ ٦٤ اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد خدا را اطاعت كنيد و پيامبر و اولياى امر خود را [نيز] اطاعت كنيد.» قرآن كريم نخست به مؤمنان دستور مى‌دهد كه از خداوند اطاعت كنند. سپس فرمان به اطاعت از پيامبر (ص) مى‌دهد؛ پيامبرى كه معصوم و نماينده‌صالح خدا در روى زمين است. در مرحله‌سوم، فرمان به اطاعت از اولوالامر مى‌دهد كه از متن جامعه‌اسلامى برخاسته و پاسدار دين ودنياى مردمند.

امام صادق (ع) مى‌فرمايد: «انّ الله وَجب عليكم حبّنا و موالاتنا و فَرَض عليكُم اطاعتنا؛ ٦٥ به راستى كه خداوند دوستى و موالات ما را واجب كرد و اطاعت ما را فرض گردانيد».

حقّ اطاعت اهل بيت (ع) الزامى است؛ چون آنان مردم را به اطاعت از پروردگار فرا مى‌خوانند و همان دعوتى را دارند كه خداوند به آن دستور داده است. لبّيك به دعوت اهل بيت (ع) در واقع لبّيك به نداى پروردگار است.

پيامبر گرامى (ص) فرمود: «انّا سيّد ولد آدم و انت يا على و الائمه من بعدك سادات امّتى ... و من اطاعنا فقد اطاع الله و من عصانا فقد عصى‌الله؛ ٦٦ من سرور فرزندان آدم هستم. يا على! تو و امامان پس از خودت، سروران امّت من هستيد ... هر كس ما را اطاعت كند، خدا را اطاعت كرده است و هر كس ما را نافرمانى كند، پروردگار را نافرمانى كرده است.»

امام على (ع) نيز فرمود: «ما داعيان حقّ و پيشوايان خلق و زبان صدق خداييم. كسى كه از ما اطاعت كند، به عزّت و قدرت رسد و كسى كه نافرمانى كند، هلاك گردد». ٦٧

آن حضرت همچنين فرمود: «لنا على النّاس حقّ الطّاعة و الولاية و لهم من الله سبحانه حسن الجزاء؛ ٦٨ براى ما (اهل بيت) بر عهده‌مردم حقّ طاعت و ولايت است و براى پيروان ما حقّ جزا و پاداش». كسى كه اهل بيت (ع) را اطاعت كند، خدا را اطاعت كرده و آن كس كه ما را نافرمانى كند، خدا را نافرمانى كرده، آنان با قرآن و قرآن با آنان است؛ «من اطاعهم فقد اطاع الله و من عصاهم فقد عصى‌الله، هم مع القرآن و القرآن معهم.» ٦٩

اميرالمؤمنين (ع) رمز و راز عزّت را اين گونه تفسير مى‌كند: «انّا داعيكم الى طاعه و بكم و مُرشدكم الى فرايض دينكم و دليلكم الى ما ينجيكم؛ ٧٠ من شما را به اطاعت از پروردگارتان دعوت‌