نظريات اخلاقي، علمى، ديني، سياسي و اجتماعى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٠٩ - (١٤) خرافات
چنانچه خواننده خوشش نيامد ناراحت نشود و آنرا بحساب اشتباه مؤلف و اختلاف فكرى بگذارد و اگر خواست ميتواند استدلال خود را براى نگارنده- اگر زنده بود- كتبا و يا شفاها اعلام دارد كه موجب تقدير قرار خواهد گرفت، و اگر خوانندهاى خرافات را بمراتب بيشتر از آنچه كه در اين نوشتار آمده است تشخيص دهد، عدم ذكر آنها را از غفلت نگارنده يا احتياط او بداند بهر حال طرفين بايد بدانند كه قصد سوئى در بين نيست و غرض تنها خدمت بمردم در بيان حقيقت از ديدگاه نويسنده است.
١- امشب كه اين سطور را مىنويسم شب مبارك نيمه شعبان ١٤١٢ (١- ١٢- ١٣٧٠) است، صداى آتشبازى از هر طرف بلند است، آتش بازى در پاكستان و افغانستان در شب برات رواج عميقى پيدا كرده است بلكه چند روز است كه اين صدا بلند است، من نميدانم كه در چند كشور اسلامى ديگر اين عادات عملى ميشود، قداست شب برات مذهبى است، ممكن است برداشت جمعى اين باشد كه آتشبازى اين شب نيز جزء برنامه شرعى است!
بهر حال اين عمل خرافى است و ربطى بدين ندارد، اسرافى است كه صورت ميگيرد، ممكن است كه گفته شود انگيزه آن تفريح بچهها است ولى چرا در خصوص همچه شب مشخص و مقدسى كه بايد بچهها را به نماز و دعا و استغفار و كمك بديگران عادت داد؟ ثانيا گاهى اين آتشبازىها موجب خسارات جانى و مالى شده و ميشود و ثالثا اين سر و صداها براى جمعى خصوصا مريضان اسباب اذيت است، و در اصل احتمال ميرود كه اين عادت از مجوس آتشپرست سرايت كرده باشد.
٢- از سر و صداى آتشبازى امشب يادم از سر و صداى روضهخوانها و منبريهاى ايرانى و عراقى در ماه محرم و صفر آمد كه تا نيمههاى شب