نظريات اخلاقي، علمى، ديني، سياسي و اجتماعى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٩٠ - مشوره با كى؟

(١٢) شورى و نظر اكثريت‌

در اين مورد در كتاب تصويرى از حكومت اسلامى در افغانستان صحبت كرده‌ام ولى مناسب است در اينجا نيز ذكرى از آن بخاطر اهميت آن بشود.

آيا مشوره كردن واجب است؟

از دو آيه قرآن وجوب مشوره استفاده نميشود، آيه اوّل‌ (وَ شاوِرْهُمْ فِي الْأَمْرِ) هر چند بحضرت پيامبر (ص) امر شده است با مردم مشوره كند ولى ظاهر آن امر بعنوان استحباب است نه وجوب و سياق آيه كه امر به عفو و استغفار ميكند بر اين امر دلالت دارد چون عفو و استغفار راجع است نه لازم، آيه دوم‌ (وَ أَمْرُهُمْ شُورى‌ بَيْنَهُمْ) در بيان صفات خوب مؤمنين و بنحو اخبار و حكايت نه امر و انشا ذكر شده است نتيجه اينكه مشوره كردن از نظر قرآن مجيد و پاره‌اى از روايات مستحسن و نيكو است و روش عقلا نيز چنين است.

مشوره در چه مورد؟

در احكام شرعى مشوره كردن مفهومى ندارد و بر مردم واجب است احكام شرعى را مطلقا بپذيرند، مشوره در ترجيح بعضى از كارهاى جائز بر بعضى از كارهاى جائز ديگر است و يافتن خوبتر از خوب و يا تميز خوب از بد (مشوره در موضوعات).

مشوره با كى؟

آيه اول ميگويد حاكم با رعيت خود مشوره كند (وَ شاوِرْهُمْ فِي الْأَمْرِ)