انوار هدايت - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٨٤ - اهميت حواس و عقل
وجود آنها واقعيت دارد. انسان بايد هم محسوسات را قبول كند و هم معقولات را، هردو قابل اعتماداست. امروز ما در دو نيمكره زمين، به گفته دانشمندان تقريبا در حدود چهار هزار ستاره را باچشم غير مسلح مىبينيم، اگر با چشم مسلح مانند تلسكوب هابل نگاه كنيم، شايد ميليونها ستاره را مشاهده كنيم. دانشمندان توسط همين تلسكوب، يكصد و بيست و پنج ميليارد كهكشان را كشف نمودهاند. اگر ما آنها را نديدهايم دليل بر اين نمىشود كه بگوييم اينها واقعيت ندارد.
علاوه بر اينها امواج صوتى نيز وجود دارد. انسان بعضى از اين امواج را مىتواند بشنود؛ ولى اين امواج بسيار كم است. هزاران موج صوتى ديگر وجود دارد كه گوش انسان قابليت شنيدن آنها را ندارد. من يك موقع در عراق بودم كه در ايران زلزله شد. اين زلزله در يكى از شهرهاى توابع شيراز بهوقوع پيوست. روزنامهها نوشتند كه ده هزار نفر را زمين در داخل خود فرو برد، يعنى زمين شكافته شد. بعداز آنكه زلزله آرام گرديد دانشمندان آمدند در مورد شكافتگى زمين كه خانههاى مردم را به داخل خود فرو برده بود، تحقيق مىكردند يك مرتبه متوجه شدند كه در اين زلزله، يك عدد فيلمرغ و مرغ خانگى و يا يك عدد سگ هم تلف نشده است. بعد از تحقيق از قراين بهدست آمده فهميدند كه اين حيوانات، بيست و چهارساعت قبل از وقوع زلزله، خانهها را ترك نموده و بهسوى كوه و صحرا فرار كرده بودند. يعنى صداهاى داخل زمين را آنها درك كرده بودند.
بنابراين دانسته مىشود كه بسيارى از صدا ها را انسان نمىشنود؛ ولى حيوانات مىشنوند. حيوانات صدا ها را شنيدند و فرار كردند، اما انسانها تا آن موقع متوجه نشدند كه زمين در زير پاى شان فرو رفت و آنها را نيز با خود فرو برد.
علت اينكه چرا انسان نسبت به حيوانات حِس شنوايى ضعيف دارد اين است كه خداوند جل جلاله عقل سرشار را به انسان مرحمت فرموده و بسيارى از چيزها را توسط