آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٥٧ - مصداق افساد در زمین

حاضر نیستم مثلًا شکم او را باز کنند یا دست او را احیاناً ببُرند.

عاطفهاش به او اجازه نمیدهد. ولی عقل چه میگوید؟ همان مادر اگر فکر قویتری داشته باشد، چنانچه از گفته پزشک یقین پیدا کرد که بریدن دست این بچه یگانه راه نجات اوست، میگوید اینکار را بکن. خود بچه چطور؟ او که محال است تسلیم بشود. مولوی این مثال را به حجامت ذکر میکند یعنی خود بچه را با مادر مقایسه میکند، میگوید:

مصداق افساد در زمین

مثل مسأله تترّس اسمش فساد در زمین نیست. اگر هدف، صحیح نیست اصل کار غلط است. اما اگر هدف صحیح است، به خاطر هدف صحیح [با ترجیح اهم بر مهم] کاری را انجام دادن فساد نیست. فساد، کارهای کینهتوزی است، یعنی کارهایی که هیچ ربطی به این قضیه ندارد. فرض کنید پیرمردی در یک گوشهای هست؛ این اثری در کار جنگ ندارد. آن که اسلام میگوید: «قاتِلوا فی سَبیلِاللَّهِ الَّذینَ یقاتِلونَکمْ وَ لا تَعْتَدوا» [لا تَعْتَدوا] یعنی کارهایی که تأثیر در تاکتیکهای هدفی ندارد و فقط ناشی از عقده و احساسات و کینهتوزی است [انجام ندهید.] بر اساس کینهتوزی هیچکاری نباید کرد. دشمن را هم نباید بر اساس کینهتوزی کشت؛ دشمن را هم باید به خاطر ایمان به هدف کشت نه به خاطر کینهتوزی. هر کاری که صرفاً به