آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٣ - تکذیب جهنم
اللَّوّامَةِ.ایحْسَبُ الْانْسانُ انْ لَنْ نَجْمَعَ عِظامَهُ.بَلی قادِرینَ عَلی انْ نُسَوِّی بَنانَهُ.بَلْ یریدُ الْانْسانُ لِیفْجُرَ امامَهُ.یسْئَلُ ایانَ یوْمُ الْقِیمَةِ» [١] انسان دلش میخواهد که در پیشاپیشِ خودش به فسق و فجور بپردازد؛ چون دلش اینجور میخواهد میگوید قیامت یعنی چه؟! یعنی این انکار بر اساس این میل است.
در این آیه هم میفرماید: «هذِهِ جَهَنَّمُ الَّتی یکذِّبُ بِهَا الْمُجْرِمونَ» این است آن جهنمی که نسبت دروغ به آن میدادید «یطوفونَ بَینَها وَ بَینَ حَمیمٍ انٍ» در میان این آتشها و آبهای جوشانی که در اینجا وجود دارد در حال طواف و در گردش [به سر میبرند.] عجیب این است: اینها را هم که قرآن ذکر میکند باز میگوید: «فَبِای الاءِ رَبِّکما تُکذِّبانِ». قرآن میخواهد بگوید که این کیفر لازمه عمل است، جزء نظام احسن عالم است، اگر نبود نعمت ناقص بود؛ یعنی آن فیض عام و جود عام پروردگار اقتضا میکند که به هر چیزی آنچه را که استحقاق همان را دارد بدهد. بر اساس کل عالم که شما نگاه کنید، اینها چون روی حساب دقیق حکمت و عدل است جزء آلاء پروردگار است که اگر این نبود آن هم نبود؛ اگر بنا بود که این یکی نباشد آن یکی هم نبود. ایندو با یکدیگر پیوستگی دارند.و صلّی اللَّه علی محمد و اله الطاهرین.
[١]. قیامت/ ١- ٦.