آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٤ - مسؤولیت انسان در مقابل نعمتها

انتخاب.

خدا انسان را برگزیده است. چون خدا انسان را برگزیده است، این «برگزیده» قهراً از جنبه برگزیدگی خودش مسؤولیت هم دارد و نمیتواند نداشته باشد. اما اگر بنا بود اصطفاء و انتخاب و اختیار و «خدا این نعمت را برای تو قرار داده» و این گونه حرفها را بکلی نفی کنیم، دیگر برای انسان وظیفه و مسؤولیت معنی ندارد.

این است که ما مکرر گفتهایم که این فلسفههای مادی جدید که از یک طرف براساس ماتریالیسم و نفی همه این حرفها قضاوت میکنند ولی از طرف دیگر به اینجاها که میرسند میخواهند فلسفه انسانی بسازند و دم از مسؤولیت میزنند اینها اساساً هیچ معنی نمیتواند داشته باشد.

به حسب بینش توحیدی و در معارف الهی هیچ ذرهای در نظام خلقت نیست مگر اینکه «حساب شده» و مقدّر است، یعنی روی یک تقدیر و اندازهگیری و حساب است. اگر انسان در متن این برنامه نبود زمینی هم در این برنامه نبود. وقتی که شما چیزهایی را روی برنامهای و برای هدفی تعیین میکنید، معنایش این است که اگر آن هدف در این برنامه نبود این مقدمات هم در کار نبود. آیه«وَالْارْضَ وَضَعَها لِلْانامِ» معنایش این است که این طور نیست که خلقت زمین به گزاف انجام شده و بعد تصادفاً منجر به خلقت انسان شده، بلکه اصلًا این زمین حسابشده آفریده شده است، برای اینکه انسان در روی آن به وجود بیاید آفریده شده است. بنابراین ای انسان تو باید توجه داشته باشی که این زمین را برای تو آفریدهاند، پس مسؤولی، مکلفی. همه اینها نتیجهگیری برای مسؤولیت و مکلف بودن است که آن«فَبِأَی الاءِ رَبِّکما تُکذِّبانِ» توجه دادن ماست به مسؤولیت و تکلیفی که در مقابل این نعمتها- که برای این هدف آفریده شده است- داریم. این یک نکته.