آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٦٠ - فتح مکه به دنبال صلح حدیبیه
مُؤْمِنونَفتح مکه به دنبال صلح حدیبیه
این دو آیهای که خواندم- همینطوری که عرض کردم و مفسرین گفتهاند- بعد از صلح حدیبیه نازل شده است. آیه بعد علیالظاهر- آنطوری که گفتهاند- بعد از فتح مکه نازل شده است. ولی اینها چون مطالبش همه به یکدیگر وابسته است از این جهت فرق نمیکند که با هم نازل شده باشند یا نه. این آیه راجع به بیعت زنان است، زنانی که مسلمان میشوند و بعد میخواهند بیایند با پیغمبر بیعت کنند. عجیب این است که در مورد بیعت هم مثل مورد اسلام، همین طوری که مرد وقتی مسلمان شود آزمایش کردن ایمانش لازم نیست، اگر مردی با پیغمبر بیعت میکند [نیز] دیگر شروط خاصی در بیعت نمیگنجانند؛ ولی زنان که میآیند بیعت کنند قرآن یک شروط خاصی را [ذکر میکند و] میفرماید حتماً این شروط را قید کنید و اینها را در متن بیعت قرار بدهید.
همینطوری که عرض کردیم، صلح حدیبیه نتایجش از همه جنگهایی که در گذشته بود بیشتر شد، چون صلحی بود که درست و دقیق در جای خودش صورت گرفت. مکه تقریباً زمینهاش آماده شد. در فاصله این دو سالِ صلح حدیبیه تا فتح مکه، عده زیادی مسلمان شدند. مسلمین هم آزادی پیدا کرده بودند و در مکه تبلیغ میکردند. دیگر اساساً رمقی از نظر روحی برای کفار باقی نمانده بود. تبلیغات دروغی که کفار کرده بودند (خیلی تبلیغات دروغ راجع به پیغمبر میکردند) بعد معلوم شد که همهاش دروغ است، و این آرزو در دل توده مردم مکه پیدا شده بود که مسلمان شوند.