ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٤١ - مقصود
بيان آيه ٥٢ تا ٥٤
لغت:
دأب: عادت و روش. شاعر گويد:
|
و ما زال ذاك الداب حتى تخاذلت |
هوازن و ارفضت سليم و عامر |
|
يعنى: اين روش، زايل نشد تا وقتى كه قبيله هوازن و سليم و عامر از پاى در آمدند.
تغيير: ديگرگونى.
اعراب:
كداب: خبر مبتداى محذوف. به تقدير «دابهم كداب ..».
مقصود:
اكنون خداوند بيان مىكند كه حال اين كفار نيز مثل حال كفار پيشين است.
مىفرمايد:
(كَدَأْبِ آلِ فِرْعَوْنَ وَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ): عادت اين مشركين، از لحاظ كفر، مثل عادت قوم فرعون و ديگر كسانى است كه پيامبران را تكذيب مىكردند. برخى گويند: يعنى كيفر اينان، مانند كيفر اتباع فرعون و ديگران است. آل، بستگان شخص و اصحاب، هم عقيدههاى شخص است. مىگويند: اصحاب شافعى نه آل شافعى.
(كَفَرُوا بِآياتِ اللَّهِ فَأَخَذَهُمُ اللَّهُ بِذُنُوبِهِمْ): آنان نيز به آيات خدا كفر ورزيدند و خداوند آنها را گرفتار عذاب كرد.
(إِنَّ اللَّهَ قَوِيٌّ شَدِيدُ الْعِقابِ): خداوند نيرومند و كيفرش دشوار است. خدا را «شديد» نمىگويند، زيرا شديد، چيزى است كه از هم گسستن آن دشوار باشد، بلكه كيفر خدا را شديد مىگويند.