و إذا كنت فيهم فأقمت لهم الصلوة فلتقم طائفة منهم معك و ليأخذوا أسلحتهم فإذا سجدوا فليكونوا من ورائكم و لتأت طائفة أخرى‌ لم يصلّوا فليصلّوا معك و ليأخذوا حذرهم و أسلحتهم ودّ الّذين كفروا لو تغفلون عن أسلحتكم و أمتعتكم فيميلون عليكم ميلة وحدة ....

نساء (٤) ١٠٢

٢٢ آمادگى مجاهدان پس از جنگ احد، به‌رغم آسيب ديدگى آنان:

الّذين استجابوا للَّه‌و الرسول من بعد ما أصابهم القرح .... [١]

آل‌عمران (٣) ١٧٢

٢٣ فرمان خداوند به مؤمنان، مبنى بر آمادگى نظامى و حركت به سوى دشمن:

يأيّها الّذين ءامنوا خذوا حذركم فانفروا ثبات أوانفروا جميعا.

نساء (٤) ٧١

٢٤ حفظ آمادگى نظامى با جمع‌آورى تجهيزات و تسليحات جنگى:

و أعدّوا لهم ما استطعتم من قوّة و من رباط الخيل ترهبون به عدوّ اللَّه و عدوّكم ....

انفال (٨) ٦٠

٢٥ آمادگى مؤمنان در غزوه خندق براى مقابله با احزاب متجاوز:

و لمّا رءا المؤمنون الأحزاب قالوا هذا ما وعدنا اللَّه و رسوله و صدق اللَّه و رسوله و ما زادهم إلّاإيمنا و تسليما. [٢]

احزاب (٣٣) ٢٢

شايعه آمادگى نظامى‌

٢٦ نشر شايعه آمادگى نظامى دشمن براى حمله دوباره به مسلمانان پس از جنگ احد، از سوى منافقان:

الّذين قال لهم النّاس إنّ النّاس قد جمعوا لكم فاخشوهم فزادهم إيمنا وقالوا حسبنا اللّه ونعم الوكيل.

آل‌عمران (٣) ١٧٣

محمّد (ص) و آمادگى نظامى‌

٢٧ اهتمام ويژه پيامبر (ص) به آماده‌سازى سپاه اسلام براى غزوه احد:

وإذ غدوت من أهلك تبوّئ المؤمنين مقعد للقتال واللّه سميع عليم.

آل‌عمران (٣) ١٢١

منافقان و آمادگى نظامى‌

٢٨ تظاهر به آمادگى براى جهاد و فداكارى، پس از پايان يافتن دشوارى‌هاى نبرد، خصلتى منافقانه:

فإن رّجعك اللّه إلى‌ طآئِفة مّنهم فاستذنوك للخروج فقل لّن تخرجوا معى أبدا ولن تقتلوا معى عدوًّا إنّكم رضيتم بالقعود أوّل مرّة فاقعدوا مع الخلفين.

توبه (٩) ٨٣

٢٩ سوگند منافقان صدر اسلام جهت اثبات آمادگى خود براى جهاد:

وأقسموا باللّه جهد أيمنهم لئن أمرتهم ليخرجنّ قل لّاتقسموا طاعة مّعروفة إنّ اللّه خبير بما تعملون. [٣]

نور (٢٤) ٥٣

[١] اين آيه در شأن مجاهدان و مجروحان غزوه حمراءالاسد نازل شده و در صدد ستايش از مجاهدانى است كه به‌رغم شكست و آسيب ديدن در غزوه احد، با شنيدن نداى پيامبر (ص) به صورت شگفت آورى پاسخ دادند و آمادگى خود را براى نبرد با دشمن اعلام كردند. (مجمع‌البيان، ذيل آيه)

[٢] اين آيه در برابر آيه‌اى است كه در آن گزارش شده منافقان با ديدن سپاهيان احزاب بشدّت وحشت زده شدند. به قرينه مقابله و نيز جمله «من المؤمنين رجال ...» دلالت مى‌كند كه مجاهدان غزوه احزاب با شعار «هذا ما وعدنا اللَّه» آمادگى خود را براى نبرد اعلام كردند.

[٣] مقصود از خروج در جمله «ليخرجن»، طبق نظر مفسّران، خروج براى جهاد است. (مجمع‌البيان، ذيل آيه)