مقدارى بيشتر و مستدل‌تر به آن پرداخته شود. «١» جامعيت و كمال دين اسلام مورد اتفاق همه مذاهب و فرق اسلامى است. اين اتفاق و اجماع در اين زمينه از آنجا ناشى شده است كه علاوه بر وجود دلايل عقلى در تأييد آن، در آيات و روايات زيادى نيز بر آن تصريح و تأكيد شده است.
منظور از جامعيت و كمال اسلام، اين است كه اسلام در بردارنده همه احكام و قوانينى است كه در هدايت، كمال مطلوب و سعادت همه جانبه و ايده آل انسان نقش دارد، يعنى تأمين كننده هدف متعالى پيامبران در هدايت، رستگارى و سعادتمندى راستين انسان‌ها در همه ابعاد مادى و معنوى است و در ارائه راهكارها و برنامه‌هاى لازم جهت رساندن انسان به اين اهداف متعالى- در صورت عمل كردن دقيق و كامل آن-، كامل و جامع است.
دلايل اثبات جامعيت و كمال‌ براى اثبات جامعيت و كمال دين اسلام دلايل زيادى وجود دارد، كه برخى از آنها چنين است:
١- دليل عقلى‌ برهان عقلى از راه فطرت اقامه مى‌شود؛ زيرا هم اسلام، دين فطرت است و هم فطرت انسان، خدا جو و دين طلب. توضيح آن كه دين و فطرت هر دو از پديده‌هاى الهى و برخاسته از آن ذات پاك و بى همتا (دين پديده‌اى تشريعى الهى و فطرت پديده‌اى تكوينى ربوبى) هستند. از اين رو، با يكديگر كمال هم آهنگى و سازگارى را دارند؛ چرا كه ناسازگارى در افعال مختلف آفريدگار دانا، توانا و حكيم، محال و نشدنى است؛ زيرا ناسازگارى، يا ريشه در نادانى و ناتوانى دارد و يا ناشى از بيهوده كارى و عبث‌گرايى است و هيچ كدام در ساحت قدس ربوبى و حكيم بى‌همتا جايى ندارد.