پيامبر اعظم از نگاه قرآن و اهل بيت - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٤ - ١/ ٤ اطّلاع علماى بنى اسرائيل
اين آيه بدين معناست كه دانشمندان بنى اسرائيل، موضوع نبوّت پيامبر خاتم را كه در كتب انبياى گذشته ديده بودند، پيش از بعثت ايشان، براى مشركان بازگو كردهاند و چنان كه در آيه ديگر آمده، آنها را تهديد مىكردند كه با آمدن آن پيامبر، از آنها انتقام خواهند گرفت:
«وَ لَمَّا جاءَهُمْ كِتابٌ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ مُصَدِّقٌ لِما مَعَهُمْ وَ كانُوا مِنْ قَبْلُ يَسْتَفْتِحُونَ عَلَى الَّذِينَ كَفَرُوا فَلَمَّا جاءَهُمْ ما عَرَفُوا كَفَرُوا بِهِ فَلَعْنَةُ اللَّهِ عَلَى الْكافِرِينَ؛[١]
و هنگامى كه از جانب خداوند، كتابى كه مؤيّد آنچه نزد آنان است، برايشان آمد، و از ديرباز [در انتظارش] بر كسانى كه كافر شده بودند، پيروزى مىجستند؛ ولى همين كه آنچه [كه اوصافش] را مىشناختند، برايشان آمد، انكارش كردند. پس لعنت خدا بر كافران باد!».
و در آيه ديگرى آمده:
«وَ لَمَّا جاءَهُمْ رَسُولٌ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ مُصَدِّقٌ لِما مَعَهُمْ نَبَذَ فَرِيقٌ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ كِتابَ اللَّهِ وَراءَ ظُهُورِهِمْ كَأَنَّهُمْ لا يَعْلَمُونَ؛[٢]
و آن گاه كه فرستادهاى از جانب خداوند برايشان آمد- كه آنچه را با آنان بود، تصديق مىكرد، گروهى از اهل كتاب، كتاب خدا را پشت سر افكندند، چنان كه گويى [از آن هيچ] نمىدانند».
بديهى است در محيطى كه دانشمندان بنى اسرائيل در كنار مشركان حضور دارند، امكان ندارد قرآن به گزاف، چنين ادّعايى را داشته باشد؛ چرا كه از هر سو بانگ برخواهد خاست كه چنين ادّعايى صحيح نيست، و اين خود، نشان مىدهد كه اين موضوع، در محيط نزول آيات به قدرى روشن بوده كه جاى انكار نداشته است.
افزون بر علم و آگاهى علماى يهود و نصارا از بعثت پيامبر خدا، پيش از آن، عدّه
[١] بقره: آيه ٨٩.
[٢] بقره: آيه ١٠١.