پيامبر اعظم از نگاه قرآن و اهل بيت - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٧ - ٢ فلسفه بعثت پيامبر خدا
همراهان پيامبر صلى الله عليه و آله براى مباهله كيستند و او چه كسانى را در معرض مجازات الهى قرار مىدهد. آنان با خود گفتند:
إن باهَلَنا بِقَومِهِ باهَلناهُ؛ فاءنَّهُ لَيسَ بِنَبِيٍ، وإن باهَلَنَا بِأهلِ بَيتِهِ خاصَّةً فَلا نُباهِلُهُ؛ فَإِنَّهُ لا يَقدِم عَلى أهلِ بَيتِهِ إلّا وهُوَ صادِقٌ.[١]
اگر به همراه قوم خويش به مباهله با ما آمد، پيامبر نيست و با او مباهله مىكنيم؛ امّا اگر تنها خانوادهاش را به مباهله با ما آورد، با او مباهله نخواهيم كرد؛ چرا كه كسى خانوادهاش را [براى مباهله] همراه نمىآورد، مگر آن كه راستگو باشد.
طبق قرار قبلى به ميعادگاه رفتند. ناگاه ديدند كه پيامبر خدا همراه با دخترش فاطمه عليها السلام و دامادش على عليه السلام و دو نواده كوچك خود (حسن و حسين عليهما السلام) براى مباهله حاضر شده است. آنان با ديدن اين صحنه حاكى از صداقت پيامبر خدا، سخت به وحشت افتادند و از مباهله خوددارى كردند و به مصالحه و رعايت شرايط ذمّه تن دادند.[٢]
٢. فلسفه بعثت پيامبر خدا
پس از شناخت پيامبر خدا، مهمترين مسئله در زمينه معرفت شخصيت پيامبر اعظم، آشنايى با فلسفه[٣] بعثت اوست.
فلسفه بعثت پيامبر خاتم، در اساس، با فلسفه بعثت پيامبران تفاوتى ندارد. تنها تفاوت اين است كه او برنامه ساير پيامبران را تكميل كرده و بدين جهت، نبوّت به او ختم گرديده است.[٤]
با عنايت به اين نكته، مىتوان فلسفه بعثت از نگاه قرآن را در دو عنوان كه حاكى
[١] ر. ك: ص ٦٦ ح ٢٧.
[٢] ر. ك: ص ٦٧.
[٣] فلسفه در اين جا، به معناى« چرايى» و« حكمت» است.
[٤] ر. ك: فصل دوم: حكمت پيامبرى.