استكبار و استضعاف در قرآن

استكبار و استضعاف در قرآن - سروش، محمد؛ حیدری، احمد - الصفحة ٢٥

افتادن و سرورى كردن از خويش نشان ندهد، ولى مستكبر در پى تحميل خود بر ديگران و اظهار بزرگى خويش است. علّامه طباطبايى در اين باره مى‌نويسد:
مستكبر كسى است كه مى‌خواهد به بزرگى دست يابد و در صدد است كه بزرگى خود را به فعليت برساند و به رخ ديگران بكشد و متكبّر كسى است كه بزرگى را به عنوان يك حالت نفسانى در خود سراغ دارد و براى خود پذيرفته است. «١» افزون بر آن، امين الاسلام طبرسى نيز تفاوتى ديگر را ذكر كرده و آن اين كه تكبّر، بزرگى كردن است چه شخص سزاوار آن باشد و چه نباشد، ولى استكبار، طلب بزرگى و سرورى بدون شايستگى است. «٢» ٣- ملأ برخى لغت شناسان، «ملأ» را به معناى «جماعت» دانسته‌اند «٣» و هيچ گونه قيد و توضيحى براى آن نياورده‌اند، ولى برخى ديگر معمولًا قيودى در معناى آن ذكر كرده‌اند.
مثلًا صاحب مقاييس اللغة، لغت شناس قرن چهارم، ملأ را به «مردم اشراف» معنا كرده است «٤» و دائرة المعارف قرن بيستم نيز ملأ را اشراف معنا كرده‌اند. «٥» در قاموس اللغة، معانى متعددى براى ملأ ذكر شده است. يكى «جماعت» و ديگرى «اشراف» و شارح قاموس اللغة در توضيح معناى دوم مى‌نويسد:
ملأ عبارت از اشراف، چهره‌هاى سرشناس و رؤسايى هستند كه سخن آنان مورد توجه ديگران است.
او در ادامه مى‌افزايد:
ويژگى ديگر ملأ، تجمع و به هم پيوستگى آنان در اداره امور است. «٦» در مجمع البيان نيز ملأ به «اشراف» تفسير شده است. «٧» راغب اصفهانى نيز به اين‌