استكبار و استضعاف در قرآن

استكبار و استضعاف در قرآن - سروش، محمد؛ حیدری، احمد - الصفحة ١٢٥

اين «يَسْتَحْيُونَ نِساءَهُمْ» كه بخصوص ابقاء زنان، حفظ زنان و نگه داشتن زنان البته نه براى دائم، براى يك مدتى، براى يك نسلى يا براى كمتر از نسلى، براى اين بود كه نسل را خراب كند، مى‌ديد اين نسل ايستا، مقتدر و قوى است، مى‌بينيد بنى اسرائيل اينها بودند، يك نژاد برگزيده، يك نژاد مبارز، يك نژاد طاقت آورده، صبر كرده و در مصائب در طول چند قرن. گمانم- حالا البته يادم نيست- چهار صد سال سلطه فرعونى بر اينها بوده است كه اينها را از مركز خودشان كه همان منطقه بيت المقدس است آورده بودند اينجا يا خودشان آمده بودند، از زمان حضرت يوسف آمده بودند و همان طور مانده بودند آنجا. حكومت، حكومت كفر بود، اينها عناصر مؤمن بودند. در آن حكومت آن دين يعقوبى و اسحاقى را حفظ كرده بودند، آن روش خودشان را و آن سخن خودشان را [حفظ كرده بودند.] «١» قرآن وضع اسفناك بنى اسرائيل در آن دوران را چنين بيان مى‌فرمايد:
«وَ انَّ فِرْعَوْنَ عَلا فِى‌الْارْضِ وَ جَعَلَ اهْلَها شِيَعاً يَسْتَضْعِفُ طائِفَةً مِنْهُمْ يُذَبِّحُ ابْنائَهُمْ وَ يَسْتَحْيى‌ نِسائَهُمْ انَّهُ كانَ مِنَ الْمُفْسِدينَ» «٢» فرعون در زمين سر برافراشت، و مردمش را طبقه طبقه ساخت؛ طبقه‌اى از آنان را زبون مى‌داشت پسرانشان را سر مى‌بريد و زنانشان را [براى بهره‌كشى‌] زنده بر جاى مى‌گذاشت كه او از فسادكاران بود.
در چنين شرايط خفقان آورى كه كسى جسارت و توان مقابله نداشت و همگان در خوارى و مظلوميت به سر مى‌بردند، موسى بن عمران (ع) به دنيا آمد. خداى سبحان محبت او را در دل زن مراقب قبطى نهاد و مانع گزارش او به دربار فرعون شد. درحالى كه ترس و هراس تمام وجود مادر و خاندان او را فرا گرفته بود، به امر الهى، موسى (ع) را در صندوقى نهاده، به دري استكبار و استضعاف در قرآن ١٣٥ ج - پيمان شكنى ص : ١٣٥ ا افكندند. اراده خدا بر رشد او در دربار فرعون، تحقق يافت و موسى (ع) در خانه فرعون رشد كرد و به سن جوانى رسيد. روزى موسى (ع) شاهد درگيرى مظلومى از بنى اسرائيل با ظالمى از آل فرعون بود و به يارى مظلوم شتافت و با