آشنايى با نظام سياسى اسلام

آشنايى با نظام سياسى اسلام - نظر پور، مهدی؛ وفا، جعفر - الصفحة ٩٢

مجمع تشخيص مصلحت نظام‌ مجمع تشخيص مصلحت نظام از نهادهاى وابسته به رهبرى است كه در جريان بازنگرى قانون اساسى در سال ١٣٦٨ ه. ش. به اين قانون اضافه شد. در قسمت اوّل اصل ١١٢ قانون اساسى آمده است:
مجمع تشخيص مصلحت نظام براى تشخيص مصلحت در مواردى كه مصوّبه مجلس شوراى اسلامى را شوراى نگهبان خلاف موازين شرع يا قانون اساسى بداند و مجلس با در نظر گرفتن مصلحت نظام نظر شوراى نگهبان را تأمين نكند و مشاوره در امورى كه رهبرى به آنان ارجاع مى‌دهد و ساير وظايفى كه در اين قانون ذكر شده است، به دستور رهبرى تشكيل مى‌شود.
وظايف و اختيارات مجمع تشخيص مصلحت نظام‌ وظايف و اختيارات اين مجمع عبارتند از:
١- حل اختلاف ميان شوراى نگهبان و مجلس شوراى اسلامى: شوراى نگهبان بايد بر اساس شرع و قانون اساسى و بدون در نظر گرفتن شرايط سياسى، درباره مصوّبات مجلس نظر دهد. طبيعى است كه در صورت مخالفت قوانين موضوعه با شرع و قانون اساسى آن‌ها را ردّ مى‌كند. در مواردى كه مجلس با در نظر گرفتن مصلحت نظام، قانونى را تصويب كند، ولى شوراى نگهبان آن را منطبق با شرع يا قانون نداند، اين مصوّبه براى تصميم‌گيرى نهايى به مجمع تشخيص مصلحت فرستاده مى‌شود، مجمع موظّف است بر اساس مصلحت نظام، قانون يا قسمتى از قانون را كه، محل اختلاف است، بررسى كند و نظر خود را اعلام دارد. اين نظر، قانونى تلقى مى‌شود.
٢- مشاورت رهبرى: اين مجمع در موارد زير به عنوان مشاور رهبرى عمل كند:
الف- در صورتى كه در اداره امور كشور مشكلى پديد آيد كه از طريق عادى حل نشود، رهبرى از طريق مجمع آن را حل خواهد كرد. «١» ب- در صورتى كه در قانون اساسى گونه‌اى نقص يا كاستى به چشم آيد كه رفعش‌