آشنايى با نظام سياسى اسلام - نظر پور، مهدی؛ وفا، جعفر - الصفحة ٥٢

آنچه مؤيّد اين معناست مفهوم سنّت اس آشنايى با نظام سياسى اسلام ٦١ ١ - نفى سبيل ص : ٦٠ ت كه نوعاً همرديف و همتراز شعار و آن عبارت است از راه و روشى كه جامعه در آن سير مى‌كند. «١» قرآن كريم ضمن دعوت پيروان خود به احيا و بزرگداشت شعائر و سنن الهى، به عوامل تعظيم آن‌ها و مصاديق برخى شعائر مهم اشاره مى‌كند و منشأ حُرمت شعارهاى مكتبى را تقواى باطنى مؤمنان مى‌داند و مى‌فرمايد:
ذَلِكَ وَمَنْ يُعَظِّمْ شَعَائِرَ اللَّهِ فَإِنَّهَا مِنْ تَقْوَى الْقُلُوبِ (حجّ/ ٣٢)
اين است [مناسك حجّ‌] و هر كس شعائر الهى را بزرگ بدارد، اين كار نشانه تقواى دل‌هاست.
پس، بزرگ‌داشتن شعائر الهى و معالم دينى، نشانه عظمت روحى و تقواى درونى افراد است؛ يعنى اگر كسى از معرفت بهره‌مند باشد و به يقين قلبى و ايمان راستين راه يابد، هرگز مظاهر دين و شعائر خدا را كوچك نمى‌شمارد و با كوچك‌ترين بهانه از تعظيم آن‌ها شانه خالى نمى‌كند؛ مثلًا انجام مراسمى ويژه ميان صفا و مروه از شعائر است و كسى كه به اوامر الهى ايمان نياورد، هرگز براى آن‌ها حُرمت قائل نمى‌شود؛ زيرا به ظاهر سودى در آن نمى‌بيند، بلكه به اين گونه موضوعات با ديده تحقير مى‌نگرد. به عكس، كسى كه از تقواى قلبى برخوردار است، به آن ارج مى‌نهد و در برابر اعمال ويژه صفا و مروه- هر چند به ظاهر سودى در آن نبيند- تسليم مى‌شود.
با دقّت در آيات قرآن اشار مى‌شود كه شعائر اسلام در ابعادى گوناگون تبلور مى‌يابند؛ همانند آنچه در زير مى‌آيد:
- مراسم اجتماعى؛ همچون مراسم حجّ و هميارى و تعاون.
- مراسم عبادى؛ همچون نماز و حجّ و اذكار الهى.
- زندگى شخصى؛ مانند صبر بر مصائب و استقامت در مشكلات.
- نظام غذايى؛ همچون ذبايح و تهيه موادّ گوشتى با شرايط خاصّ.
مواردى كه در قرآن كريم از شعائر دينى ياد شده است، خارج از ابعاد چهارگانه بالا نيستند و مقصود از بيان آن‌ها، اين است كه دولت اسلامى موظّف است اين شعائر را زنده نگاه دارد و اصول سياست داخلى‌اش بايد بر اين مبنا استوار باشد و بدون تعظيم و بزرگداشت آن‌ها،