آشنايى با نظام سياسى اسلام - نظر پور، مهدی؛ وفا، جعفر - الصفحة ٤٥

مِنَ اللَّهِ وَرَسُولِهِ صلى الله عليه و آله و سلم «١» هر كس درختى بكارد، يا سرزمين بكرى را [براى نهر و مانند آن‌] حفر كند كه پيش از او كسى بدان نپرداخته است، يا زمين مواتى را احيا كند، آنچه پديد مى‌آورد، براى او است. اين حكمى است از خدا و رسولش صلى الله عليه و آله و سلم.
پس، اسلام عمران و آبادانى را از اصول و اركان سياست‌هاى تبليغى و تربيتى خود شمرده است تا پيروانش بتوانند بدين وسيله، به رفاه مادّى دست يابند. البته آباد ساختن شهرها و سامان بخشيدن به زندگى مادّى و ظاهرى، هدف نهايى اسلام نيست، بلكه مقدّمه و ابزارى است براى سير معنوى و حركت به سوى خدا. عمران و آبادانى و توسعه و رفاه در فرهنگ اسلامى، به عمران و توسعه مادّى و اقتصادى محدود نمى‌شود، بلكه محدود دانستن عمران در امور مادّى از ديدگاه قرآن چيزى است ناسازگار با عمران و توسعه آرمانى انسان. بهترين دليل بر اين حقيقت، اوضاع نابسامان كشورهاى پيشرفته صنعتى و سرمايه‌دارى است. ارزيابى‌ها نشان مى‌دهد كه اگر چه در اين كشورها فزونى ثروت، رفاه مادّى را پديد آورده و زندگى را آسان ساخته است، ولى از سويى ديگر به اضطراب درونى، افسردگى، بى‌هدفى و ناامنى دامن زده است. گسترش بيمارستان‌هاى روانى در كشورهاى صنعتى نشان روشنى از آنهاست «٢» از اين روست كه اسلام، توسعه و عمران و آبادانى را با معنويّت همراه مى‌سازد و توسعه‌اى را كه با حاكميت دينى و معنويّت اجتماعى همراه نيست، بى‌ارزش و سبب عذاب مى‌خواند:
فَلَا تُعْجِبْكَ أَمْوَالُهُمْ وَلَا أَوْلَادُهُمْ إِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُعَذِّبَهُمْ بِهَا فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَتَزْهَقَ أَنفُسُهُمْ وَهُمْ كَافِرُونَ (توبه/ ٥٥)
[فزونى‌] اموال و اولاد آن‌ها، تو را در شگفتى ميندازد، خدا مى‌خواهد آنان را به وسيله آن، در زندگى دنيا عذاب كند و در حال كفر بميرند.
بر اساس اين اصل عقلانى و قرآنى، پيشوايان دينى، به زندگى مادّى خود روح معنوى مى‌دميدند و دنياى خود را در رديف دين خود برمى‌شمردند و براى سلامتى آن‌