در پرتو وحى - موسوى اردبيلى، سيد عبدالكريم - الصفحة ١٤٧ - اقسام زبان

٥. زبان تدوين‌

از نظر ديگر هم مى‌شود زبان را به زبان محاوره و كتابت تقسيم كرد؛ به اين معنا كه گاهى زبان، زبان محاوره است و گاهى زبان تدوين، تأليف و معيار.

هر كسى مى‌داند انسان آن طور كه سخن مى‌گويد آن‌طور نمى‌نويسد و همچنين بالعكس.

در زبان محاوره مخاطب چه يك نفر باشد و چه بيشتر، گوينده مى‌خواهد ما فى الضمير خود را به آنها منتقل كند و در برخى موارد ممكن است به استحضار ذهنى آنها بسنده كند و زياد توضيح ندهد و به قرائن موجود اكتفا كند، ولى در تدوين، كاملًا وضع طور ديگرى است، چون نويسنده نمى‌داند اين نوشته را چه كسى مى‌خواند، ممكن است آمادگى ذهنى نداشته و سوابق مطلب را نداند؛ بايد با دقت بيشتر و آمادگى بهتر و صراحت و روشنى زيادتر بنويسد.

خلاصه كيفيت ارائه مطالب و القاء آنها در محاوره و معيار فرق مى‌كند. حال پرسش اين است كه زبان قرآن، زبان محاوره است يا زبان تدوين و معيار؟

در اين زمينه بايد گفت: از اين زاويه قرآن با زبان معيار صحبت مى‌كند نه زبان محاوره، چرا كه رسالت پيامبر اكرم (ص) مخصوص به‌