وهابيت، مبانى فكرى و كارنامه عملى - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٢٠ - ٢ ابن تيميّه زمان، زندگى و انديشه

گر زاد ره مكّه، تحفه ست به هر شهرى *** تو زاد مدائن بر تحفه ز پى شروان

هر كس برد از مكّه، سَبحه ز گِلِ حمزه *** پس تو ز مدائن بر، سبحه ز گِلِ سلمان[١]

و از اين سخن، نه تنها كسى برنمى آشفت، بلكه بزرگان مكّه قصايدش را به آب زر مى نوشتند و خليفه نيز وى را به حضور مى پذيرفت....

امر، چنين بود تا اين كه در آغاز قرن هشتم هجرى فردى موسوم به احمد بن تيميّه، روى برخى از سنن و عقايد رايج مسلمين انگشت اعتراض نهاد و گرايش به آنها را مايه شرك و دورى از توحيد پنداشت. براى نمونه، مدّعى شد كه شفاعت اوليا در روز رستاخيز، واقعيت دارد ولى درخواست شفاعت از آنان در اين جهان، شرك است!

ما در طول مباحث آينده، به يكايك ادّعاهاى ابن تيميّه، از ديدگاه قرآن و سنّت قطعى پيامبر (صلى الله عليه وآله وسلم)نظر افكنده و صحّت و سُقم آنها را، به منطق وحى، محك خواهيم زد. امّا پيش از آن، تأسف خويش را از اين نكته پنهان نمى كنيم كه طرح اين مباحث «تفرقه انگيز» از سوى ابن تيميّه، دقيقاً در زمان و مكانى صورت گرفت كه امّت اسلام يكى از بحرانى ترين دوران عمر خويش را طى مى كرد، و زير فشار شديد «صليبيان» و «مغولان»، بيش از هر زمان نيازمند «اتحاد» و «همدلى» جهت دفع هجمه دشمن بود.

بررسى تاريخ زندگى ابن تيميّه، و اوضاع اسفبار مسلمين در عصر وى، نكته هاى بسيارى را براى عبرت از تاريخْ در بردارد.