فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٦٩ - نوزايى فهم فقهى كنگره بررسى مبانى فقهى امام خمين نقش زمان و مكان در اجتهاد
پرسشها شايسته طرح است. در مجموعه مقالههاى كنگره، كم و بيش به اين پرسشها پاسخ داده شده و گامهايى براى حركت فقهى، انجام شده است.
هر چند، به واسطه نگارش مقالهها از سوى چندها نويسنده و نبود هماهنگى پيشين در افقهاى ديد، در مواردى تكرار و يا عدم پيگيرى مناسب نشدن يك پرسش مطرح شده، ديده مىشود؛ اما در مجموع، دستاورد اين مقالهها، مىتواند به نقد كاووشهاى نو بينجامد و اين، خود گامى بس كارآمد در راه اعتلاى فقهى خواهد بود.
مسائل نوپيدا
در كنگره، دهها مسأله فقهى نوپيدا مطرح شد. همچنين، مسائلى كه از ديرباز مطرح بودهاند، اما اينك نگاهى جديد را بر مىتابند. برخى از اين پرسشهاى فقهى، مورد كاووش قرار گرفتند و برخى ديگر، به اشارت و اجمال، از آنها گذر شد و به مجالى ديگر واگذار گرديد.
از جمله، به پرسشهاى زير مىتوان اشاره كرد:
١. ماهيتشناسى پول و حكم فقهى آن: پول، با كاربردهاى گسترده آن، موضوع جديد احكام فقهى است. بخشى از اين كاركردها، عبارتند از:
*معيار ارزش
* واسطه مبادله
* وسيله ذخيره ارزش
* وسيله بازپرداخت با معيار پرداختهاى بعدى
*عامل توسعه و رونق اقتصادى
*عامل تنظيم كننده فعاليتهاى اقتصادى
*عامل سلطه
* عامل توزيع مجدد درآمدها
وظايف و كاركردهاى گونه گون پول، ايجاب مىكند كه در مسائل گوناگونى چون