فرهنگ قرآن - مرکز فرهنگ و معارف قرآن - الصفحة ١٦٢ - رؤياى پادشاه مصر
سبع عجاف وسبع سنبلت خضر وأخر يابست ....
يوسف (١٢) ٤٣
يوسف أيّها الصّدّيق أفتنا فى سبع بقرت سمان يأكلهنّ سبع عجاف وسبع سنبلت خضر وأخر يابست لّعلّى أرجع إلى النّاس لعلّهم يعلمون.
يوسف (١٢) ٤٦
٢٩) پادشاه مصر، خواستار تعبير رؤياى خود، از بزرگان دربار خويش:
وقال الملك إنّى أرى ... يأيّها الملأ أفتونى فى رءيى إن كنتم للرّءيا تعبرون. [١]
يوسف (١٢) ٤٣
٣٠) رؤياى پادشاه مصر، پس از گذشت ساليانى از زندانى شدن يوسف (ع):
... فلبث فى السّجن بضع سنين* وقال الملك إنّى أرى سبع بقرت سمان ... إن كنتم للرّءيا تعبرون.
يوسف (١٢) ٤٢ و ٤٣
٣١) ترديد پادشاه مصر، درباره توان خواب گزاران دربار، بر تعبير رؤيايش:
وقال الملك إنّى أرى ... أفتونى فى رءيى إن كنتم للرّءيا تعبرون. [٢]
يوسف (١٢) ٤٣
٣٢) آشفته دانستن رؤياى پادشاه مصر، از سوى معبّران دربار:
وقال الملك إنّى أرى ... يأيّها الملأ أفتونى فى رءيى إن كنتم للرّءيا تعبرون* قالوا أضغث أحلم ....
يوسف (١٢) ٤٣ و ٤٤
٣٣) خواب پادشاه مصر، در ديدگاه معبّران، رؤيايى پيچيده:
قالوا أضغث أحلم وما نحن بتأويل الأحلم بعلمين. [٣]
يوسف (١٢) ٤٤
٣٤) آگاهى پادشاه مصر به تعبير خواب خويش، از طريق فرستادن ساقى دربار به نزد يوسف (ع):
وقال الملك ائتونى به .... [٤]
يوسف (١٢) ٥٠
٣٥) هفت گاو چاق در رؤياى پادشاه مصر، نمودى از هفت سال آبادانى و فراوانى محصول در تعبير يوسف (ع):
وقال الملك إنّى أرى سبع بقرت سمان يأكلهنّ سبع عجاف وسبع سنبلت خضر وأخر يابست يأيّها الملأ أفتونى فى رءيى إن كنتم للرّءيا تعبرون* يوسف أيّها الصّدّيق أفتنا فى سبع بقرت سمان يأكلهنّ سبع عجاف وسبع سنبلت خضر وأخر يابست لّعلّى أرجع إلى النّاس لعلّهم يعلمون* قال تزرعون سبع سنين دأبا فما حصدتّم فذروه فى سنبله ...* ثمّ يأتى من بعد ذلك سبع شداد .... [٥]
يوسف (١٢) ٤٣ و ٤٦- ٤٨
[١] منظور از «ملأ» اشراف يا ساحران و كاهنان است. (مجمعالبيان، ج ٥- ٦، ص ٣٦٤)
[٢] برداشت مزبور از «إن» شرطيّه در جمله «إن كنتم ...» استفاده مىشود.
[٣] «ضغث» مفرد «اضغاث» به دسته و بافتهاى از گياه گفته مىشود. (مفردات، ص ٥٠٩، «ضغث») خوابگزاران با تشبيه رؤياى پادشاه مصر به دستهها و بافتههاى متعدّد به اين معنا اشاره دارد كه رؤياى وى داراى رشتهها و اجزايى چند است؛ بهگونه كه كشف ارتباط آنها با يكديگر و تفسير مجموعه باهم دشوار و يا غير ممكن است.
[٤] از اينكه پادشاه مصر خواستار حضور يوسف (ع) شد، معلوم مىشود كه تعبير رؤيايش را از طريق ساقى دربار شنيده بود.
[٥] «تزرعون سبع سنين ...» به قرينه «ثمّ يأتى من بعد ذلك سبع شداد» گوياى هفت سال آبادانى است و ظاهر اين است كه يوسف (ع) اين معنا را از «سبع بقرات سمان» استفاده كرده بود.