الفقه الاسلامى احكام جهاد - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ١٢٦ - حديث شريف

«زكات شجاعت و دلاورى، جهاد در راه خداست.»

٣- باز هم حضرت على عليه السلام فرمود:

«جاهدوا في سبيل اللَّه بأيديكم، فإن لم تقدروا فجاهدوا بألسنتكم، فإن لم تقدروا فجاهدوا بقلوبكم» [١]

. «در راه خدا با دستان‌تان جهاد كنيد، اگر نتوانستيد با زبان‌هاى‌تان جهاد نماييد، و اگر نتوانستيد با دلهاى‌تان جهاد كنيد.»

٤- فضيل بن عياض مى‌گويد: از امام صادق عليه السلام پرسيدم كه جهاد واجب است يا سنّت؟ امام عليه السلام فرمود:

«جهاد بر چهار قسم است. دو قسم آن واجب است و قسم سوم سنّت است. امّا جز در كنار واجب انجام نمى‌شود و قسم چهارم سنّت است.

امّا دو قسم واجب عبارتنداز: مبارزه با نفس در برابر گناهان و معصيت خداوند و اين بزرگترين جهاد است، و پيكار با كفّارى كه به شما نزديك هستند، نيز واجب است. امّا جهادى كه سنّت است ولى جز با واجب برپا نمى‌شود اين است كه جهاد با دشمن بر همه امّت واجب است و اگر همگى ترك كنند، عذاب الهى دامنگير همه آنان مى‌شود، امّا در همين مورد، براى امام سنّت است كه همراه امّت به ميدان جنگ برود و با دشمن نبرد كند. امّا جهاد سنّت، هر سنّتى است كه انسان آن را برپا دارد و در راه احيا و برپاداشتن آن مجاهدت نمايد، زيرا كار و كوشش دراين راه از بهترين اعمال و موجب احياى سنّت است. پيامبر گرامى اسلام صلى الله عليه و آله فرمود: كسى كه سنّت حسنه‌اى ايجاد كند و برپادارد، براى او است پاداش آن سنّت و پاداش همه كسانيكه بدان عمل مى‌كنند، بدون اينكه از پاداش خود آنان چيزى كاسته شود. [٢]»