«اى پيامبر خدا! خداوند مرا با هديه‌اى به سوى شما فرستاده است كه به كسى قبل از شما آن را عطا نكرده است. پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: آن هديه چيست؟ جبرئيل گفت: شكيبايى و بهتر از آن. پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: بهتر از آن چيست؟ جبرئيل گفت: خشنودى و بهتر از آن. حضرت فرمود: بهتر از آن چيست؟ جبرئيل گفت: زهد و بهتر از آن. حضرت فرمود: بهتر از آن چيست؟ جبرئيل گفت: اخلاص و بهتر از آن. حضرت فرمود: بهتر از آن چيست؟ جبرئيل گفت: يقين و بهتر از آن. حضرت فرمود: بهتر از آن چيست؟ جبرئيل گفت: نردبانى كه با آن مى‌توان به سوى آنها بالا رفت، توكّل بر خداوند است. پيامبر فرمود: گفتم: توكّل بر خدا چيست؟ جبرئيل گفت: دانستن اينكه مخلوق ضرر نرساند و نفع ندهد و عطا نكند و منع ننمايد و نااميدى از خلق. پس زمانيكه بنده‌اى چنين شد، براى كسى جز خداوند عمل نكند و جز از خداوند، اميد و ترس نداشته باشد و به كسى غير از خداوند طمع نبندد پس اين همان توكّل است. گفتم: اى جبرئيل! پس تفسير شكيبايى چيست؟ جبرئيل گفت: اين كه در سختى صبر كنى چنانكه در فراخى صبر مى‌كنى، و در ندارى صبر كنى چنانكه در دارائى صبر مى‌كنى و در بلا صبر كنى چنانچه در عافيت صبر مى‌كنى. پس مؤمن از حال خود در نزد مخلوق و از آن بلا و مصيبتى كه برايش رسيده است شكايت نمى‌كند. گفتم: تفسير قناعت چيست؟ جبرئيل گفت: مؤمن قانع مى‌شود به آنچه از دنيا برايش برسد، قناعت كند به اندك و شكر نمايد به اندك. گفتم: تفسير خشنودى چيست؟ گفت: خشنود كسى است كه به آقايش ناخشنودى نكند چه از دنيا بهره‌مند شود يا نشود، و براى خود به عمل كم راضى نشود.

گفتم: اى جبرئيل تفسير زهد چيست؟ جبرئيل گفت: زاهد دوست مى‌دارد كسى را كه آفريدگارش او را دوست مى‌دارد، و دشمن مى‌دارد كسى را كه آفريدگارش او را دشمن مى‌دارد، حلال دنيا را برخود سخت مى‌گيرد و به حرام دنيا اصلًا التفات ندارد، همانا در حلال دنيا حساب و در حرام آن عقاب است. او بر همه مسلمانان رحم مى‌كند چنانكه بر خود رحم مى‌كند، واز سخن (بيهوده) دورى مى‌كند چنانكه از مردارى كه گندش شدّت يافته باشد دورى‌