٢٧٦.عمر بن اذينه: از امام صادق عليه السلام درباره اين سخن خدا پرسيدم: «حج و عمره را براى خدا تمام كنيد» . فرمود: مقصود او از تماميّت اين دو، انجام آن ها و پرهيز از چيزى است كه مُحرِم در اين دو، از آن پرهيز مى كند.

٢٧٧.عبدالرحمن بن حجّاج : به امام صادق عليه السلام عرض كردم : آيا حج بر توانگر و فقير ، واجب است؟ فرمود : حج بر عهده همه است ، چه بزرگ و چه كوچك . پس هركه عذرى داشته باشد ، خداوند او را معذور داشته است .

٢٧٨.امام صادق عليه السلام : حجِ خانه خدا ، بر هركس كه استطاعت داشته باشد واجب است و (استطاعت) همان زاد و توشه ، وسيله سفر و تندرستى است و اين كه انسان چيزى داشته باشد كه براى خانواده اش بگذارد و نيز پس از بازگشت از حج هم ، چيزى داشته باشد [١] .

٢٧٩. هر كس حجّة الاسلام (حج واجب) را انجام دهد، گِرهى از آتش را از گردن خويش گشوده است.

١ / ٢

فلسفه حج

قـرآن

«خداوند ، كعبه ، بيت الحرام را وسيله قيام و استوارى و برپايى براى مردم قرار داد» .

«مردم را براى حج فراخوان ، تا از هرجا گرد آمده منافع خويش را شاهد باشند و در روزهايى معيّن ، نام خدا را ياد كنند ، بر آنچه خداوند از چهار پايان روزى شان كرده است ، پس ، از آن ها بخوريد و به بيچارگانِ فقير هم بخورانيد» .

حديـث

٢٨٠.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : به طواف پيرامون خانه خدا و بين صفا و مروه و رمى جمرات فرمان داده شد فقط براى برپايى ياد خدا .

[١] در «تحرير الوسيله» چنين آمده است : شرط هاى وجوب حجِ واجب ، چند چيز است : كمال بواسطه بلوغ وعقل و آزادى واستطاعت مالى و بدنى (تندرستى و قوّت جسمى) و باز بودن و امن بودن راه و وسعت وقت و كفايت آن .