شناخت نامه کليني و الکافي - قنبری، محمد - الصفحة ٥٨٢
از جمله شيخ مفيد رساله اى نوشت كه اينك به نام رساله عدديه مشهور است و در آن با اصرار تمام اعلام كرد كه «احاديث عدديه» مخالف قرآن و سنت است و قابل عمل نخواهد بود، با آن كه قبلاً كتابى نوشته بود به نام لمح البرهان و در آن كتاب، مخالفين احاديث عدديه و از جمله ابن داود قمى نقاد حديث را به گمراهى و ضلالت منسوب كرده بود. [١] مؤلف صحيح الكافى اهم اين مسائل را با ذكر دليل و مدرك در مقدمه صحيح الكافى به زبان عربى و در مقدمه گزيده كافى چاپ اول به زبان فارسى روشن كرده است. براى توضيحات بيشتر به آن آثار رجوع شود. البته اصل ماجرا بسيار مفصل و طولانى است و شايد به ده صفحه بالغ شود كه اينك نوشته هاى آن در اطاق انبارى منزل خاك مى خورد. برخى با مطالعه مقدمه صحيح الكافى تصور مى كنند كه گفته هاى مؤلف صرف ادعا بوده و شاهد علمى ندارد، در حالى كه هر فراز آن چند صفحه مدرك و توضيح دارد. اين توضيحات قبلاً با اصل مطالب منسجم بود و فصلى از كتاب معرفة الحديث را تشكيل مى داد. من تصميم گرفته بودم كه همان فصل را به عنوان مقدمه در اول صحيح الكافى درج كنم، ولى ناشر محترم مخالفت كرد و در نتيجه، عصاره آن را در پانزده صفحه درج كردم و اينك با معارضه ناسنجيده ناقدان روبرو مى شوم، اميدوارم كه خداوند متعال فرصت عطا كند تا بسيارى از آن حقايق را روشن كنم. جناب آقاى سبحانى با تشبث به يك اشتباه لفظى كه رقم ٣٧٠٠ را ٣٧٠٠٠ تلفظ كرده ام، زبان به نقد و انتقاد مى گشايند، با آن كه در همان مصاحبه خود گفته ام «اصول كافى ٣٨٠٠ حديث دارد» و نيز گفته ام: «كلينى از ميان سيصد هزار حديث شيعه، فقط شانزده هزار حديث آن را انتخاب كرد» و اين خود براى تصحيح آن اشتباه لفظى كافى بود ولى متأسفانه جناب آقاى سبحانى پس از يك رشته اعتراض، مجددا به همين اشتباه لفظى باز مى گردند و مى نويسند: «همان طور كه معرفى شماره احاديث اصول
[١] كيهان فرهنگى، ص ٣٤، ستون ٣.[٢] ر.ك: معجم رجال الحديث، ج ١، ص ٣٤.[٣] كيهان فرهنگى، ص ٣٥، ستون ٣.[٤] كيهان فرهنگى، ص ٣٦، ستون ١.[٥] كيهان فرهنگى، ص ٣٥، ستون ٢.[٦] ر.ك: مرآة علامه مجلسى، ج ٨، ص ١١٢؛ درايه شهيد، ص ٢٩؛ وجيزه شيخ بهايى، ص ٨ .[٧] ر.ك: صحيح الكافى، حديث ٧٣؛ بحار الأنوار مجلسى، ج ٢٣، ص ٢٥ ـ ٢٨.[٨] ر.ك: بحار الأنوار، ج ٩٥، ص ٢٩.[٩] ر.ك: مهج الدعوات، ص ٤٤٤؛ مفاتيح الجنان، ص ٢٩٩؛ بحار الأنوار، ج ٦٦، ص ٤٧٦.[١٠] كيهان فرهنگى، ص ٣٥، ستون ٣.[١١] رك: معرفة الحديث، ص ٤٢ ٤٤.[١٢] ر.ك: تهذيب التهذيب، ابن حجر، ج ٣، ص ١٥؛ معرفة الحديث، ص ٤٤.[١٣] ر.ك: تصحيح النظر فى توضيح نخبة الفكر .[١٤] احاديث عدديه در كتب كافى، ج ٤، ص ٧٨، فقيه من لا يحضره الفقيه، ج ٢، ص ١٧٠، كتاب خصال، ج ٢، ص ٥٢٧ و ص ٦٠٢، كتاب اقبال الأعمال، ص تا ٠١٦، كتاب وسائل الشيعه، ابواب هلال ماه رمضان، روايت شده است.[١٥] ر.ك: اقبال الاعمال، ص ٥ .[١٦] كيهان فرهنگى، ص ٣٥، ستون ١.[١٧] ر.ك: رجال شيخ طوسى، ص ٤٤٢؛ منتظم ابن جوزى، ج ٦، ص ٣٣٧؛ تذكرة الحفاظ، ذهبى، ص ٨٤٠ .[١٨] كيهان فرهنگى، ص ٣٥، ستون ٢.[١٩] ر.ك: معجم رجال الحديث، ترجمه كلينى.[٢٠] ر.ك: رجال نجاشى ترجمه كلينى.[٢١] ر.ك: مشيخه تهذيب، ص ٢٩؛ استبصار، ج ٤، ص ٣١٠، فهرست ابو غالب زرارى، ص ٧٨.[٢٢] ر.ك: غيبت نعمانى، ص ٢٤٩.