حديث پژوهى - مهريزى، مهدى - الصفحة ٢٥٧ - فعاليت هاى انجام شده درباره

الأزهار فى تلخيص البحار (ميرزا محمّد بن عبد النبى نيشابورى)، از جمله تلخيص‌هايى است كه از بحار الأنوار انجام شده است.[١] ٦. تعليقه‌نويسى. در تعليقه‌نويسى، مى‌توان از تعليقه علّامه طباطبايى و دانشورانى چون: عبد الرّحيم ربّانى شيرازى، محمّدتقى مصباح يزدى، محمّدباقر بهبودى، على‌اكبر غفّارى و ... نام برد كه به همراه چاپ جديد بحار الأنوار، به طبع رسيده‌اند.[٢] ٧. نرم‌افزار. در اين قسمت، مى‌توان از نرم‌افزار نور، كارى از مركز تحقيقات كامپيوترى علوم اسلامى، نرم‌افزار معجم الفقهى، تهيه شده در مركز معجم فقهى حضرت آية اللَّه گلپايگانى، و نرم‌افزار معاجم، تهيه شده توسط مؤسسه نشر حديث اهل بيت عليهم السلام نام برد.

٨. مستدرك‌نويسى. تكميل مجلّدات بحار الأنوار يا برخى از مجلّدات آن، همواره مورد اهتمام عالمان بوده و بدان عنايت خاصّى كرده‌اند. كتاب‌هايى چون مستدرك البحار، اثر ميرزا محمّد تهرانى (م ١٣٧١ ق)، معالم الخبر فى استدراك البحار السابع عشر و جنّة المأوى فيمن فاز بلقاء الحجّة (مستدرك ج ١٣)، نوشته ميرزاحسين نورى، مستدرك اجازات بحار الأنوار، نوشته ميرزا محمّد بن رجب اصفهانى، نتيجه اين تلاش است.[٣] ٩. ترجمه به زبان‌هاى فارسى و اردو. ترجمه‌هاى بسيارى از بحار الأنوار به انجام رسيده كه تاريخ آن، به سه قرن پيش (يعنى حدود سال ١١٩١ ق) برمى‌گردد. از آن پس نيز ترجمه‌هاى فراوانى به فارسى، عرضه شده‌اند. در كتاب‌شناسى‌ها بيش از ٥١ ترجمه براى اين كتاب، برشمرده شده است.[٤] ١٠. تصحيح و نشر مصادر. اين‌كار كه به ابتكار مؤسسه آل البيت آغاز شده، تاكنون،

[١]. مجلّه مشكاة، ش ٢٩، ص ١٥٤- ١٥٧؛ المعجم المفهرس لألفاظ أحاديث بحار الأنوار، ص ١٠٥

[٢]. مجلّه مشكاة، ص ١٦٠- ١٦١، المعجم المفهرس لألفاظ أحاديث بحار الأنوار، ص ١٠٥

[٣]. مجلّه مشكاة، ش ٢٩، ص ١٦١- ١٦٦

[٤]. همان جا