حديث پژوهى - مهريزى، مهدى - الصفحة ٢٣٨ - ١ بررسى ادوارى و زمانى رخدادهاى حديثى

٤. بررسى منهج و روش محدّثان وراويان؛

٥. بررسى شخصيت و شرح حال محدّثان و راويان؛

٦. بررسى آثار و مكتوبات حديثى؛

٧. بررسى قومى و نژادى تلاش‌هاى حديثى؛

٨. بررسى جنسيتى تلاش‌هاى حديثى (زنان و مردان).

پژوهش در هر يك از اين عرصه‌ها ضرورى است و بايد براى تدوين كامل تاريخ حديث، مورد اهتمام قرار گيرد.

گفتنى است در بيست سال اخير، پژوهش‌هايى در اين زمينه‌ها انجام گرفته كه مى‌توان از نمونه‌هاى زير ياد كرد:

١. بررسى ادوارى و زمانى رخدادهاى حديثى‌

در ميان اهل سنّت مى‌توان به اين نمونه‌ها اشاره كرد:

- دور المرأة فى خدمة الحديث فى القرون الثلاثة الاولى، آمال قرداش؛[١]- جهود المرأة فى رواية الحديث فى القرن الثامن الهجرى، صالح يوسف معتوق؛[٢]- السنّة النبويّة الشريفة فى القرن السادس الهجرى، محمود إبراهيم الديك.[٣] در حوزه حديث شيعه نيز مى‌توان از كتاب پژوهشى در تاريخ حديث شيعه، دكتر مجيد معارف،[٤] و پايان‌نامه‌هايى چون: تاريخ حديث شيعه در عهد صفويه‌[٥] و تاريخ حديث شيعه در عهد سلجوقيان‌[٦] ياد كرد.

[١]. دوحة: وزارة الأوقاف والشئون الإسلامية، ١٩٩٩ م/ ١٣٧٨ ش

[٢]. بيروت: دارالبشائر الإسلامية، ١٤١٨ ق/ ١٩٩٧ م/ ١٣٧٦ ش

[٣]. دبى: مكتوم، محمّد بن راشد، ١٤١١ ق/ ١٩٩٠ م/ ١٣٦٩ ش

[٤]. تهران: مؤسسه فرهنگى و هنرى ضريح، ١٣٧٤ ش

[٥]. الياس پوراكبر، پايان‌نامه كارشناسى ارشد علوم قرآن و حديث، قم: دانشكده اصول دين، ١٣٧٩ ش

[٦]. داوود خلوصى، پايان‌نامه كارشناسى ارشد علوم قرآن و حديث، قم: دانشكده اصول دين، ١٣٨١ ش